Giáo án Lịch sử 6 - Tiết 19-21, Bài: Thời kì Bắc thuộc và cuộc đấu tranh giành độc lập - Hoàng Anh Tuấn

 Trường THCS Nguyễn Minh Nhựt Họ và tên giáo viên:
Tổ: Văn-GDCD-Sử-Địa Hoàng Anh Tuấn
 TÊN BÀI DẠY
 Chủ đề:
 THỜI KỲ BẮC THUỘC VÀ CUỘC ĐẤU TRANH GIÀNH ĐỘC LẬP
 Môn học: Lịch sử; Lớp 6 
 Thời gian thực hiện: Tiết 19, 20, 21
I.MỤC TIÊU
 1. Kiến thức: Sau khi học xong bài, học sinh
 - Chính sách cai trị của các triều đại phong kiến phương Bắc và cuộc sống của nhân dân 
Giao Châu:
 + Chính trị: trực tiếp cai trị, chia châu, quận huyện
 +Kinh tế: chiếm ruộng đất, tô thuế nặng nề
 + Xã hội và Văn hóa: đồng hóa dân tộc Việt, bắt nhân dân ta theo phong tục và luật pháp 
của người Hán. Thực hiện đồng hóa về văn hóa.
+ Những thay đổi của nước ta dưới thời thuộc Đường.
- Các cuộc đấu tranh giành độc lập tiêu biểu từ năm 40 đến thế kỉ IX. (Tập trung vào các 
cuộc khởi nghĩa tiêu biểu: Hai Bà Trưng - năm 40; Khởi nghĩa Lý Bí, Nước Vạn Xuân, Mai 
Thúc Loan.
Rèn luyện kỉ năng lập bảng thống kê: tên cuộc khởi nghĩa, thời gian, địa điểm, người lãnh 
đạo, kết quả và ý nghĩa)
- Hs biết phân tích , đánh giá những thủ đoận cai trị của phong kiến phương bắc thời bắc 
thuộc; Biết tìm nguyên nhân vì sao nhân dân ta không ngừng đấu tranh chống áp bức của 
phong kiến phương Bắc.
2. Năng lực:
 - Năng lực giao tiếp và hợp tác; tự học; giải quyết vấn đề..
 - Đọc lược đồ lịch sử. lập bảng thống kê: tên cuộc khởi nghĩa, thời gian, địa điểm, 
ngườilãnh đạo, kết quả và ý nghĩa)
 3. Phẩm chất : 
+ Yêu nước, căm thù giặc ngoại xâm
+ Có tinh thần bảo vệ tổ quốc, trân trọng được sống trong hòa bình
+ Có trách nhiệm với công đồng.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
1. Chuẩn bị của giáo viên
 - Giáo án.
 - Hình ảnh và lược đồ các cuộc khởi nghĩa . 
 - Những tư liệu lịch sử về các nhân vật lịch sử. 2. Chuẩn bị của học sinh
 - Đọc trước sách giáo khoa và hoàn thành các nhiệm vụ được giao.
 - Sưu tầm tư liệu, tranh ảnh về các cuộc khởi nghĩa . 
 III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC 
 1.HOẠT ĐỘNG 1: Xác định vấn đề
 a, Mục tiêu: Tạo tình huống giữa cái đã biết và chưa biết về đất nước ta dưới ách thống 
 trị của các triều đại phương Bắc
 b.Nội dung: HS dưới sự hướng dẫn của GV xem tranh ảnh để trả lời các câu hỏi theo 
 yêu cầu của giáo viên
 c) Sản phẩm: trình bày sơ lược về chính sách cai trị của các triều đại phong kiến phương 
 Bắc đối với nước ta
 d) Tổ chức thực hiện:
 a.Giao nhiệm vụ:
 GV có thể giới thiệu : Từ khi nước Âu Lạc bị nhà Triệu xâm lược, kể từ đó, các triều đại 
 phong kiến phương Bắc kế tiếp nhau áp đặt nhiều chính sách cai trị, bóc lột nhân dân ta, 
 làm cho xã hội có những chuyển biến sâu sắc. Trước khi tìm hiểu về chế độ cai trị của 
 các triều đại phong kiến phương Bắc và những chuyển biến của xã hội nước ta trong thời 
 kì Bắc thuộc cũng như các cuộc đấu tranh của nhan dân ta. Các em hãy quan sát hình các 
 hình ảnh sau và cho biết những hiểu biết của mình về một số nội dung sau :
 - Em biết gì về chính sách cai trị của các triều đại phong kiến phương Bắc đối với nhân 
 dân ta (từ năm 179 TCN đến thế kỉ X) ?
 - Những phong tục tập quán, tín ngưỡng nào của nhân dân ta thời Hùng Vương còn 
 được lưu giữ đến ngày nay ? Em hãy lí giải vì sao nhân dân ta vẫn lưu giữ được.
 (2) HS thực hiện nhiệm vụ:
 - HS thực hiện nhiệm vụ giáo viên giao. 
 - GV quan sát, trợ giúp HS khi có yêu cầu. Đánh giá thái độ và khả năng thực hiện 
 nhiệm vụ học tập của HS.
 (3) Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
 Dự kiến sản phẩm:
 Chính sách cai trị của các triều đại phong kiến phương Bắc đối với nhân dân ta vô 
 cùng tàn bạo, chia lại đơn vị hành chính, cử quan lại người Hán cai trị tới cấp huyện, tiến 
 hành bóc lột dã man bằng các loại thuế và lao dịch nặng nề, vơ vét tài nguyên bằng cách 
 bắt cống nộp, đẩy nhân dân ta vào cảnh khốn cùng. Thâm hiểm nhất là chính sách đồng 
 hoá dân ta về mọi mặt hòng xoá bỏ dân tộc ta... 
 Những phong tục, và tín ngưỡng nào của nhân dân ta thời Hùng Vương còn được lưu 
 giữ đến ngày nay theo như ảnh lần lượt là: Têm trầu, nhuộm răng đen, gói bánh trưng 
 ngày tết, thờ cúng ông bà tổ tiên
 Lí giải: bởi đây là những nét đẹp văn hóa sâu sắc và vô cùng ý nghĩa đậm bản sắc văn 
 hóa, tín ngưỡng phù hợp với con người đất Việt - Sau khi cá nhân HS có sản phẩm, GV có thể gọi HS trình bày sản phẩm của mình. 
HS có thể không trả lời đúng và đủ tất cả các câu hỏi trên, nhưng điều đó không quan 
trọng, bởi vì đó là những câu hỏi gây hứng thú tìm hiểu điều chưa biết đối với HS, câu 
hỏi có tính chất khởi động nhận thức của HS.
GV giới thiệu về nội dung của chủ đề :
I. Chính sách cai trị của các tiều đại phong kiến phương Bắc
II. Sự chuyển biến về kinh tế, văn hóa, xã hội trong thời kỳ Bắc thuộc
III. Các cuộc đấu tranh giành lại độc lập và bảo vệ bản sắc dân tộc
2.HOẠT ĐỘNG 2. Hình thành kiến thức mới. (Tiết 19)
I. CHÍNH SÁCH CAI TRỊ CỦA CÁC TRIỀU ĐẠI PHONG KIẾN PHƯƠNG BẮC
1.Sự thay đổi về hành chính 
 a) Mục tiêu: nhận biết và ghi nhớ được sự biến đổi địa giới hành chính nước ta từ năm 
 179 TCN đến thế kỉ X
 b) Nội dung: Nghiên cứu sách giáo khoa quan sát tranh ảnh, lược đồ suy nghĩ cá nhân, 
 thảo luận nhóm trả lời các câu hỏi của giáo viên 
 c) Sản phẩm: trình bày được sự thay đổi về tên gọi qua các thời kỳ cai trị của phong 
 kiến phương Bắc và lý giải được sở dĩ có sự thay đổi đó là vì để dễ bề cai trị và làm cho 
 chúng ta quên đi nguồn gốc
 d) Tổ chức thực hiện:
 Hoạt động của Thầy và Trò Kết quả/sản phẩm
 Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ học tập 1.Nhà Hán: chia nước ta 
 GV yêu cầu HS đọc mục 1 bài 11 SGK trang 47; mục 1 thành ba quận : Giao Chỉ, 
 bài 19 trang 52 và mục 1 bài 21 trang 58, mục 1 bài 23 Cửu Chân và Nhật Nam, 
 trang 62 gộp với 6 quận của Trung 
 Sau đó, thảo luận nhóm và trả lời câu hỏi : Quốc thành châu Giao.
 - Nêu những biến đổi địa giới hành chính nước ta từ 2.Nhà Ngô: tách châu Giao 
 năm 179 TCN đến thế kỉ X. thành Quảng Châu (thuộc 
 - Vì sao sau khi chiếm được nước ta, các triều đại Trung Quốc)
 phong kiến phương Bắc thường tổ chức lại cách cai trị và Giao Châu (nước Âu Lạc 
 và thay đổi tên gọi ? cũ).
 GV chia HS thành 4 nhóm mỗi nhóm tìm hiểu 1 thời 3.Nhà Lương: chia lại nước 
 kỳ ta thành 6 châu : Giao 
 Nhóm 1 thời Hán Châu, Ái Châu,
 Nhóm 2 thời Ngô Đức Châu, Lợi Châu, Minh 
 Nhóm 3 thời Lương Châu và Hoàng Châu
 Nhóm 4 thời Đường 4.Nhà Đường: đổi Giao 
 Yêu cầu các nhóm trình bày trên bảng phụ Châu thành An Nam đô hộ 
 GV theo dõi, hỗ trợ các nhóm làm việc những bằng hệ phủ để cai quản thống câu hỏi gợi mở (các câu hỏi này có thể gợi ý 12 châu
 trong phần trình bày của các nhóm):  Thay đổi tên gọi để 
 Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ học tập nhân dân ta quên đi 
 HS đọc SGK và thực hiện hoạt động cá nhân, thảo luận cội nguồn dân tôc để 
 nhóm, cử đại diện ghi lại kết quả chúng dễ bề cai trị
 -Thời gian hoàn thành bản báo cáo 5 phút 
 Bước 3. Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận
 - Các nhóm lần lượt cử đại diện trình bày
 - sản phẩm thể hiện trên bảng phụ 
 - và chỉ được địa giới trên bản đồ
 - các nhóm khác nhận xét bổ sung theo kỉ thuật 3-2-1
 Bước 4. Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập
 HS phân tích, nhận xét, đánh giá kết quả. 
 GV bổ sung phần phân tích nhận xét, đánh giá, kết quả thực hiện 
 nhiệm vụ học tập của học sinh. Chính xác hóa các kiến thức đã 
 hình thành cho học sinh bang bài tập nối
Nối tên các triều đại phong kiến phương Bắc tương ứng với chính sách đô hộ của họ trên 
đất nước ta.
 1. Nhà Hán a) tách châu Giao thành Quảng Châu (thuộc Trung Quốc)
 và Giao Châu (nước Âu Lạc cũ).
 2. Nhà Ngô b) chia nước ta thành ba quận : Giao Chỉ, Cửu Chân và 
 Nhật Nam, gộp với 6 quận của Trung Quốc thành châu 
 Giao.
 3. Nhà Lương c) đổi Giao Châu thành An Nam đô hộ phủ để cai quản
 12 châu
 4. Nhà Đường d) chia lại nước ta thành 6 châu : Giao Châu, Ái Châu,
 Đức Châu, Lợi Châu, Minh Châu và Hoàng Châu.
Giáo viên mở rộng
 Giao Chỉ
Tên vùng đất thời Bắc thuộc, bao gồm vùng Bắc Bộ ngày nay. Thời nhà Hán, Giao Chỉ gồm 
12 huyện với 92.440 hộ và 743.237 nhân khẩu.
Cửu Chân
Tên vùng đất thời Bắc thuộc, bao gồm vùng đất Thanh Hoá, Nghệ An, Hà Tĩnh ngày nay. 
Nhà Hán chia Cửu Chân thành 7 huyện với 35.734 hộ và 166.013 nhân khẩu. Nhật Nam
Thời nhà Hán gồm những vùng đất từ đèo Ngang trở vào Nam, đến Quảng Nam, Đà Nẵng 
với 5 huyện, 15.640 hộ và 689.458 nhân khẩu.
 Bắc thuộc (thời kì)
Thời kì nước ta bị các triều đại phong kiến phương Bắc đô hộ trong hơn 1000 năm (từ năm 
179 TCN khi bị nhà Triệu xâm lược đến đầu thế kỉ X và hoàn toàn thoát khỏi ách đô hộ với 
chiến thắng Bạch Đằng của Ngô Quyền năm 938).
Các triều đại phong kiến Trung Quốc thay nhau thống trị nước ta :
– Nhà Triệu (179 TCN - 111 TCN)
– Nhà Hán (111 TCN - 220)
– Nhà Ngô (222 - 280)
– Nhà Tấn (280 - 420)
– Nhà Tống (420 - 479)
– Nhà Tề (479 - 505)
– Nhà Lương (505 - 543)
– Nhà Tuỳ (603 - 723)
– Nhà Đường (723 - 938)
2. Chính sách cai trị của các triều đại phương Bắc đối với nước ta thế kỉ II TCN đến 
thế kỷ IX (Tiết 20)
 a. Về chính trị 
a) Mục tiêu: Trình bày được chính sách cai trị của các triều đại phong kiến phướng Bắc đối 
nước ta từ năm 179 TCN đến thế kỉ X
 b) Nội dung hoạt động: Nghiên cứu sách giáo khoa quan sát tranh ảnh, lược đồ suy nghĩ cá 
nhân, thảo luận nhóm trả lời các câu hỏi của giáo viên 
c) Sản phẩm học tập: ghép đúng các cặp và trả lời được Về chính trị: Thiết lập bộ máy cai 
trị do người Hán nắm giữ đến tận các huyện; Dùng mọi thủ đoạn: lực lượng quân sự, mua 
chuộc, chia rẽ
d) Cách thức tiến hành hoạt động
GV tổ chức trò chơi mảnh ghép: GV chuẩn bị 5 cặp thẻ ghép, chọn 10 bạn lên phát cho 
mỗi bạn 1 thẻ trong đó có 5 thẻ câu hỏi và 5 thẻ câu trả lời
Thẻ bài:
1. Sau khởi nghĩa Hai Bà Trưng, nhà Hán cai trị nước ta như thế nào? 
2. Nhà Lương áp dụng chính sách cai trị nhân dân như thế nào?
3. Để đối phó với các cuộc đấu tranh giành độc lập ngày càng mạnh của người Việt, chính 
sách cai trị của nhà Đường có gì khác biệt so với trước?
4. Trụ sở của An Nam hộ phủ do nhà Đường đặt tại ở đâu?
5. Theo bạn vì sao nhà Đường quan tâm đến sửa sang các đường giao thông, đăó lũy và tăng 
thêm quân đồn trú đến cấp huyện?
6. Nhà Hán đưa người Hán sang thay người Việt làm huyện lệnh, trực tiếp cai quản đến tận cấp huyện.
7. Nhà Lương cử người có cùng dòng họ với vua, hoặc dòng họ có danh tiếng , quyền thế 
sang nắm các chức vụ để cai trị.
8. Nhà Đường đổi Giao Châu thành An Nam Đô hộ phủ, rồi cử người Trung Quốc xuống 
cai trị đến tập cấp châu, huyện. Dưới cấp huyện là hương và xã vẫn do người Việt cai quản.
9. Đặt tại Tống Bình (Hà Nội ngày nay)
10. Nhằm phục vụ tối đa cho chính sách vơ vét, bóc lột kinh tế và đàn áp các cuộc đấu tranh 
giành độc lập của nhân dân ta
Dự kiến mảnh ghép
 1. Sau khởi nghĩa Hai Bà Trưng, 6. Nhà Hán đưa người Hán sang thay người Việt 
 nhà Hán cai trị nước ta như thế làm huyện lệnh, trực tiếp cai quản đến tận cấp 
 nào? huyện.
 2. Nhà Lương áp dụng chính sách 7. Nhà Lương cử người có cùng dòng họ với vua, 
 cai trị nhân dân như thế nào? hoặc dòng họ có danh tiếng , quyền thế sang nắm 
 các chức vụ để cai trị.
 3. Để đối phó với các cuộc đấu 8. Nhà Đường đổi Giao Châu thành An Nam Đô hộ 
 tranh giành độc lập ngày càng phủ, rồi cử người Trung Quốc xuống cai trị đến tập 
 mạnh của người Việt, chính sách cấp châu, huyện. Dưới cấp huyện là hương và xã 
 cai trị của nhà Đường có gì khác vẫn do người Việt cai quản.
 biệt so với trước?
 4. Trụ sở của An Nam hộ phủ do 9. Đặt tại Tống Bình (Hà Nội ngày nay)
 nhà Đường đặt tại ở đâu?
 5. Theo bạn vì sao nhà Đường 10. Nhằm phục vụ tối đa cho chính sách vơ vét, bóc 
 quan tâm đến sửa sang các đường lột kinh tế và đàn áp các cuộc đấu tranh giành độc 
 giao thông, đăó lũy và tăng thêm lập của nhân dân ta
 quân đồn trú đến cấp huyện?
 Hoạt động của GV&HS Kết quả/ Sản phẩm
 Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ học tập 
 - GV phát thẻ câu hỏi cho 5 học sinh và phát 5 thẻ đáp án 
 cho 5 học sinh khác Về chính trị:
 - GV giao nhiệm vụ cho HS hãy ghép câu trả lời với câu -Thiết lập bộ máy cai trị 
 hỏi do người Hán nắm giữ 
 Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ học tập đến tận các huyện.
 HS đọc thông tin trong thẻ ghép và nghe các bạn đọc các -Dùng mọi thủ đoạn: 
 câu hỏi để xác định nội dung của mình cần trả lời câu hỏi lực lượng quân sự, mua 
 nào? chuộc, chia rẽ Bước 3. Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận
HS thực hiện ghép các cặp theo đúng yêu cầu
Bước 4. Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập
HS phân tích, nhận xét, đánh giá kết quả. 
GV bổ sung phần phân tích nhận xét, đánh giá, kết quả thực 
hiện nhiệm vụ học tập của học sinh. Chính xác hóa các kiến 
thức đã hình thành cho học sinh
b. Về kinh tế, văn hóa
a) Mục tiêu: nhận biết và ghi nhớ được nội dung chủ yếu các chính sách cai trị của phong 
kiến phương Bắc đối với dân ta
 b) Nội dung: Nghiên cứu sách giáo khoa quan sát tranh ảnh suy nghĩ cá nhân, thảo luận 
nhóm trả lời các câu hỏi của giáo viên 
 c) Sản phẩm: trả lời được 
Về kinh tế:
+Đặt nặng nhiều thứ thuế
+Cống nạp sản vật quý, lao dịch nặng nề.
-Về văn hóa:
+ Du nhập những phong tục, luật lệ của người Hán vào nước ta
+ Mở trường dạy chữ Hán
+ Đưa người Hán sang ở lẫn với dân ta
=>Chính sách thâm hiểm nhất: Là chính sách đồng hóa
 d) Tổ chức thực hiện:
Hoạt động của GV & HS Kết quả/Sản phẩm
Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ học tập Phương thức bóc lột cơ bản 
- HS tiếp đọc mục 1 SGK trang 47; mục 1 bài 19 của các triều đại phong kiến 
trang 52 và mục 1 bài 21 trang 58, mục 1 bài 23 phương Bắc đối với nhân 
trang 62 dân ta là:
- Chia lớp thành 3 nhóm và thảo luận câu hỏi: - Đặt ra nhiều thứ thuế vơ 
- Phương thức bóc lột cơ bản của các triều đại vét, bóc lột kinh tế nước ta. phong kiến phương Bắc đối với nhân dân ta là gì ? - Cống nạp các sản vật quý 
Vì sao nhà Hán lại giữ độc quyền về muối và sắt ? hiếm như: vàng, bạc, ngọc 
- Dưới thời nhà Đường, hình thức bóc lột đối với trai, 
nhân dân ta có gì thay đổi so với trước - Giữ độc quyền về sản xuất 
Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ học tập và buôn bán sắt, muối
HS đọc SGK và thực hiện yêu cầu, thảo luận nhóm, - Quan lại trong chính quyền 
cử đại diện ghi lại kết quả đô hộ dựa vào quyền hành, ra 
-Thời gian hoàn thành bản báo cáo 5 phút sức bóc lột dân chúng đế làm 
Trong quá trình thực hiện có thể nghe các câu gợi ý giàu.
của giáo viên - Đưa dân nghèo và các tội 
Ngoài câu hỏi chính GV đưa thêm các câu hỏi gợi nhân sang Giao Châu làm 
mở để HS dễ thực hiện nhiệm vụ việc cùng người Việt trong 
? Ngoài đàn áp bóc lột bằng thuế má...chúng còn các đồn điền để thực hiện âm 
thực hiện những chính sách gì? mưu đồng hóa.
? Vì sao nhà Hán tiếp tục thi hành chủ trương đưa Thời Bắc thuộc bọn thống 
người Hán sang ở nước ta? trị phương Bắc độc 
- Đồng hóa dân tộc ta. quyền,và đánh thuế nặng về 
? Nhà Hán đã dùng thủ đoạn gì để đồng hóa dân tộc sắt và muối vì đó là hai thứ 
ta? quan trọng của cuộc sống 
- Biến nước ta thành quận, huyện của Trung Quốc. (thức ăn và công cụ sản xuất) 
? Vì sao phong kiến phương Bắc muốn đồng hóa Bọn thống trị Trung Quốc 
dân ta? làm việc này để dân ta ngu 
- Xóa bỏ sự tồn tại của dân tộc ta. dốt,lạc hậu,nhằm bóc lột,nô 
 dịch,thống trị,dân ta lâu 
Bước 3. Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận dài,tiến tới đồng hóa dân tộc 
- Các nhóm lần lượt cử đại diện trình bày ta
 Dưới thời nhà Đường, hình 
- sản phẩm thể hiện trên bảng phụ thức bóc lột đối với nhân 
 dân ta là tô, dung, điệu, duy 
- các nhóm khác nhận xét bổ sung theo kỉ thuật 3-2-1
 trì phương thức cống nạp, 
Bước 4. Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập ngoài thuế ruộng đất chúng 
 còn đặt ra nhiều thứ thuế 
HS phân tích, nhận xét, đánh giá kết quả. như: thuế muối, thuế sắt, 
GV. Chính xác hóa các kiến thức đã hình thành cho thuế đay, thuế tơ. Các thợ thủ 
học sinh công tài giỏi của ta bị bắt hết 
-Về kinh tế: sang phương Bắc để xây 
+Đặt nặng nhiều thứ thuế dựng kinh đô.
+Cống nạp sản vật quý, lao dịch nặng nề.
-Về văn hóa: + Du nhập những phong tục, luật lệ của người Hán 
 vào nước ta
 + Mở trường dạy chữ Hán
 + Đưa người Hán sang ở lẫn với dân ta
 =>Chính sách thâm hiểm nhất:
 Là chính sách đồng hóa, vì muốn biến nước ta thành 
 một phần của lãnh thổ Trung Quốc, dân ta thành dân 
 Trung Quốc
II. SỰ CHUYỂN BIẾN VỀ KINH TẾ, VĂN HÓA, XÃ HỘI TRONG THỜI KỲ BẮC 
THUỘC (Tiết 21)
 1.Tình hình kinh tế nước ta có gì thay đổi dưới thời Bắc thuộc
a) Mục tiêu: nhận biết và ghi nhớ sự phát triển của nông nghiệp, thủ công nghiệp, thương 
nghiệp nước ta thế kỉ I - X.
 b) Nội dung: Huy động hiểu biết đã có của bản thân và nghiên cứu sách giáo khoa quan sát 
tranh ảnh suy nghĩ cá nhân, thảo luận nhóm trả lời các câu hỏi của giáo viên 
c) Sản phẩm: trả lời được mặc dù bị kìm hãm nhưng nền kinh tế nước ta vẫn phát triển điều 
đó khẳng đinh ý chí vươn lên của dân tộc ta bất luận trong hoàn cảnh nào.
d) Tổ chức thực hiện:
 Hoạt động của GV&HS Kết quả/sản phẩm
 Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ học tập - Mặc dù còn hạn chế về kĩ 
 - HS đọc mục 2 bai 19 trả lời câu hỏi thuật, nhưng nghề sắt vẫn 
 - Nêu dẫn chứng về sự phát triển của nông nghiệp nước phát triển : các công cụ như 
 ta trong các thế kỉ I - X. rìu, mai, cuốc, dao... làm 
 - Nhân dân ta đã ứng dụng kĩ thuật gì để chống sâu bọ bằng sắt được dùng phổ biến.
 châm đục thân cây cam ? Theo em, việc ứng dụng kĩ - Biết đắp đê phòng lụt, biết 
 thuật này nói lên điều gì trồng lúa hai vụ một năm.
 - Kể tên những ngành thủ công nghiệp và thương nghiệp - Nghề gốm, nghề dệt,... cũng 
 ở địa phương em có từ thời Bắc thuộc được lưu truyền được phát triển.
 đến ngày nay - Các sản phẩm nông nghiệp 
 Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ học tập và thủ công được trao đổi ở 
 HS đọc SGK và thực hiện yêu cầu. các chợ làng. Chính quyền 
 đô hộ giữ độc quyền ngoại 
 Bước 3. Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận thương.
 - Các nhóm lần lượt cử đại diện trình bày
 - sản phẩm thể hiện trên bảng phụ 
 - các nhóm khác nhận xét bổ sung theo kỉ thuật 3-2-1 Bước 4. Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập
 HS phân tích, nhận xét, đánh giá kết quả. 
 GV bổ sung phần phân tích nhận xét, đánh giá, kết quả 
 thực hiện nhiệm vụ học tập của học sinh. Chính xác hóa 
 các kiến thức đã hình thành cho học sinh
2.Những chuyển về xã hội và văn hóa nước ta dưới thời Bắc thuộc
a) Mục tiêu: nhận biết và ghi nhớ được sự phân hoá xã hội, sự truyền bá văn hoá 
phương Bắc và cuộc đấu tranh gìn giữ văn hoá dân tộc 
 b) Nội dung: Huy động hiểu biết đã có của bản thân và nghiên cứu sách giáo khoa, 
quan sát sơ đồ suy nghĩ cá nhân, thảo luận nhóm trả lời các câu hỏi của giáo viên
c) Sản phẩm: các nhóm trả lời được các câu hỏi của nhóm mình và đánh giáo được 
sản phẩm nhóm bạn
d) Tổ chức thực hiện:
 Hoạt động của GV&HS Kết quả/sản phẩm
Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ học tập - Sơ đồ phân hóa xã hội
- HS đọc mục 3 SGK bài 20 trang 55 và quan sát sơ đồ phân Thời Văn Thời kì bị 
hóa xã hội Lang - Âu đô hộ
- Chia lớp thành 6 nhóm và thảo luận câu hỏi: Lạc
+ Nhóm 1,2: ? Em có nhận xét gì về sự chuyển biến xã hội Vua Quan lại đô 
nước ta? hộ
? Tình hình văn hóa nước ta có gì thay đổi? Quý tộc Hào trưởng 
+ Nhóm 3,4: ? Theo em, việc chính quyền đô hộ mở trường Việt, địa 
học ở nước ta nhằm mục đích gì? chủ Hán 
+ Nhóm 5,6: ? Những phong tục tập quán nào ta còn Nông dân Nông dân 
? Vì sao người Việt vẫn giữ được phong tục, tập quán và công xã công xã
tiếng nói của tổ tiên? Nông dân 
Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ học tập lệ thuộc
HS đọc SGK hoạt động cá nhân, rồi thảo luận nhóm, cử đại Nô tì Nô tì
diện ghi kết quả - Chính quyền đô hộ mở 
Nhóm 1 dựa vào sơ đồ để trình bày một số trường học dạy chữ 
Nhóm 2 dựa vào tư liệu SGK Hán tại các quận, huyện và 
Nhom 3 Liên hệ thực tế để trình bày tiến hành du nhập Nho 
 giáo, Đạo giáo... và những 
Bước 3. Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận
 luật lệ, phong tục tập quán 
- Các nhóm lần lượt cử đại diện trình bày của người Hán vào nước 
 ta.
- sản phẩm thể hiện trên bảng phụ - Tổ tiên ta đã kiên trì đấu 
 tranh bảo vệ tiếng nói, - các nhóm khác nhận xét bổ sung theo kỉ thuật 3-2-1 phong tục và nếp sống của 
 dân tộc ; đồng thời cũng 
(các câu hỏi này có thể gợi ý trong phần trình bày của các 
 tiếp thu những tinh hoa 
nhóm)
 của nền văn hoá Trung 
? Em hãy cho biết xã hội thời Văn Lang – Âu Lạc đã bị phân 
 Quốc và các nước khác 
hóa thành những tầng lớp nào? Xã hội có sự phân biệt giàu 
 làm phong phú thêm nền 
nghèo chưa?
 văn hoá của mình.
- Thời Văn Lang – Âu Lạc bị phân hóa thành 3 tầng lớp: 
Qúy tộc, nông dân công xã và nô tì.
- Xã hội chưa có sự phân biệt giàu nghèo 
? Bộ phận đông đảo nhất của xã hội Âu Lạc là ai? Họ có vai 
trò trong xã hội như thế nào?
- HS: 
? Nô tì trong xã hội thời kỳ bị đô hộ có cuộc sống ra sao? 
- GV hình thành khái niệm "đồng hóa" cho HS.
? Nét mới về văn hóa nước ta trong các thế kỷ I – VI là gì? 
- Đấu tranh chống đồng hóa, giữ gìn phong tục tập quán, văn 
hóa dân tộc 
Bước 4. Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập
HS phân tích, nhận xét, đánh giá kết quả. 
GV bổ sung phần phân tích nhận xét, đánh giá, kết quả thực 
hiện nhiệm vụ học tập của học sinh. Chính xác hóa các kiến 
thức đã hình thành cho học sinh
? Hãy nhận xét và những chuyển biến về cơ cấu xã hội ở nước ta giữa hai thời kì trên:
 - Dự kiến sản phẩm
So với thời Văn Lang - Âu Lạc, xã hội thời này đã có nhiều thay đổi:
- Đứng đầu không phải là vua, nắm giữ mọi quyền hành như thời Văn Lang-Âu Lạc 
nữa mà thay vào đó dưới thời kì bị đô hộ đứng đầu là quan lại Hán, sau đó đến địa 
chủ Hán, hào Trưởng người Việt. - Xã hội bị phân hóa giàu nghèo. Nông dân dưới thời kị bị đô hộ bị chia làm hai 
loại: Nông dân công xã vầ nông dân lệ thuộc. Một số người bị bắt làm nô lệ
=> Đó là những tầng lớp xã hội mới, chưa có ở thời Văn Lang - Âu Lạc.
3.HOẠT ĐỘNG 3. LUYỆN TẬP
a) Mục tiêu: Nhằm củng cố, hệ thống hóa, hoàn thiện kiến thức mới mà HS đã được 
lĩnh hội ở hoạt động hình thành kiến thức về 
b) Nội dung : GV tổ chức cho HS hoạt động cặp đôi, nhóm hoàn thành câu hỏi và 
phiếu học tập. Tổ chức HS lên bảng trình bày sản phẩm của nhóm.
c) Sản phẩm: trả lời câu hỏi theo yêu cầu và hoàn thành bảng; 
d) Tổ chức thực hiện:
 Bài tập 1
Cách thức; 1 bạn hỏi 1 bạn trả lời
Tranh luận về những nội dung, câu hỏi sau:
 • Đề cập đến tình hình kinh tế nước ta trong các thế kỉ I-X, bạn Hùng nói với 
 bạn Tuấn: Do bị các triều đại phong kiến phương Bắc cai trị, bóc lột nặng nề, 
 nên các ngành kinh tế nông nghiệp, thủ công nghiệp và thương nghiệp của 
 nước ta không được phát triển. Lời khẳng định của Hùng có đúng không? Dẫn 
 chứng?
 • Có đúng hay không khẳng định rằng các triều đại phong kiến phương Bắc đã 
 thực hiện được mục tiêu đồng hóa dân tộc ta? Dẫn chứng?
Bài tập 2:
Chia lớp thành 4 nhóm hoàn thành phiếu học tâp:
Nối thông tin bên trái với các thông tin bên phải sao cho phù hợp về các cuộc đấu 
tranh giành độc lập của nhân dân ta từ thế kỉ I đến thê kỉ X
 Nhiều cuộc khởi nghĩa đã dành được độc lập tự chủ trong một thời gian 
Kết quả ngắn
 Được nhiều tầng lớp nhân dân hưởng ứng
 Diễn ra liên tục bền bỉ, phạm vi rộng lớn
Ý nghĩa
 Biểu hiện tinh thần đấu tranh bất khuất, thể hiện khí phát anh hung của 
 dân tộc
 Yêu nước và doàn kết là yếu tố quan trọng
Đặc điểm
 Có tác dụng giáo dục truyền thống dân tộc cho các thế hệ sau này Người lãnh đạo phải biết tâp hợp quần chúng nhân dân
Bài học 
kinh Nhiều cuộc khởi nghĩa làm cho chính quyền phương bắc chấn động
nghiệm
Gợi ý sản phẩm
Bài tập 1
- Nền kinh tế nước ta trong thời Bắc thuộc có sự phát triển nhưng sự phát triển chỉ 
dừng lại ở mức phục vụ cho nhu cầu cai trị, bóc lột của thực dân phương Bắc.
 • Về nông nghiệp: sử dụng các công cụ lao động bằng sắt và sức kéo của động 
 vật, dùng phân bón, đắp đê, phòng lụt, đa dạng các loại cây trồng giúp cho 
 năng xuất tăng cao.
 • Về thủ công nghiệp cũng rphast triển hơn khi các nghề làm gốm, rèn sắt, chế 
 tác đồ trang sức... đạt được trình độ cao như gốm tráng men, trang trí đẹp, các 
 loại vải, bông, tơ đẹp, đáp ứng nhu cầu.
 • Về thương nghiệp: đường bộ, đường thủy phát triển để phục vụ cho ngoại 
 thương, các hoạt động nội thương đều có sự phát triển hơn.
- Các triều đại phong kiến phương Bắc luôn cố gắng để thực hiện mục tiêu đồng hóa 
dân tộc ta bằng cách đưa người sang ở, mở trường dạy chữ Hán, truyền bá Nho giáo, 
bắt nhân dân ta ăn mặc theo phong tục của họ. Nhưng mục đích đấy không thực hiện 
được.
Người Việt tiếp thu những tinh hoa, những cái mới, cái hay nhưng không bị mất đi 
bản sắc văn hóa của mình, họ sống trong các làng xã, nhân dân ta vẫn sử dụng tiếng 
nói của tổ tiên và sinh hoạt theo nếp sống riêng, duy trì và phát triển những phong tục 
cổ truyền của người Việt như tục xăm mình, thờ cúng tổ tiên, nhuộm răng đen, ăn 
trầu, làm bánh giầy, bánh chưng....
Bài tập 2
4. HOẠT ĐỘNG 4. VẬN DỤNG a) Mục tiêu: Vận dụng kiến thức mới mà HS đã được lĩnh hội để giải quyết những 
vấn đề mới trong học tập.
b) Nội dung: GV tổ chức cho HS thảo luận nhóm hoàn thành bài tập ở nhà
c) Sản phẩm : bài tập nhóm
d) Tổ chức thực hiện:
Hoạt động này, GV hướng dẫn HS làm việc ở nhà hoặc ngoài lớp học, trả lời các câu 
hỏi sau :
1. Em hãy tìm hiểu những phong tục, tập quán và tín ngưỡng của người Việt được 
nhân dân ta giữ gìn, phát huy trong thời kì chống phong kiến phương Bắc.
2. Em hãy cùng bạn sưu tầm ca dao, tục ngữ và hò vè của nhân dân ta qua các thời kì 
lịch sử lên án chính sách cai trị, bóc lột của các triều đại phong kiến phương Bắc.
3. Hãy kể tên những phong tục, tín ngưỡng và lễ hội điển hình ở địa phương em.
4. Đóng vai là nhà sử học và tuyên truyền viên, em hãy chia sẻ với gia đình, bạn bè 
qua hòm thư điện tử (email) hoặc trang cá nhân (facebook) về những giá trị văn hoá 
mà người Việt còn lưu giữ trong thời kì chống phong kiến phương Bắc.
 Ký duyệt tuần 19
 Ngày 5 tháng 1 năm 2021
 Tổ phó
 Đinh Thu Trang