Ngày soạn: 30/11/2020 Tuần: 14 Tiết: 14 CHƯƠNG II: CÁC THÀNH PHẦN TỰ NHIÊN CỦA TRÁI ĐẤT BÀI 12: TÁC ĐỘNG CỦA NỘI LỰC VÀ NGOẠI LỰC TRONG VIỆC HÌNH THÀNH ĐỊA HÌNH BỀ MẶT TRÁI ĐẤT I. Mục tiêu : 1. Kiến thức, kĩ năng, thái độ: * Kiến thức: - HS hiểu nguyên nhân của việc hình thành địa hình trên bề mặt trái đất là do tác động của nội lực và ngoại lực. - Hai lực này luôn có tác động đối lập nhau. - Hiểu được nguyên nhân sinh ra và tác hại của hiện tượng núi lửa và động đất; Cấu tạo của ngọn núi lửa. * Kĩ năng: Quan sát tranh ảnh. * Thái độ : giúp các em hiểu biết thêm về thực tế 2. Phẩm chất, năng lực hình thành và phát triển cho học sinh: - Năng lực tự học, đọc hiểu - Năng lực nêu và giải quyết vấn đề, sáng tạo - Năng lực trình bày và trao đổi thông tin. II. Chuẩn bị: - Giáo viên: Tranh núi lửa - Học sinh: SGK, chuẩn bị bài. III. Tổ chức các hoạt động dạy học: 1. Ổn định lớp: (1p) 2. Kiểm tra bài cũ: (không) 3. Bài mới: Hoạt động của GV và HS Sản phẩm của HS Kết luận của GV HĐ1: Mở đầu, khởi động (2p) - GV: Giới thiệu chung HS hiểu nguyên nhân của việc hình thành địa hình trên bề mặt TĐ là do tác động của nội lực, ngoại lực. - HS theo dõi và lắng nghe. HĐ2: (15 phút ) Tác động 1. Tác Động của nội của nội lực và ngoại lực. lực và ngoại lực: Mục tiêu: hiểu nguyên nhân của việc hình thành ĐH trên BMTĐ là do tác động của nội lực và ngoại 1 lực; Hai lực này luôn có tác - Nội lực: Là những động đối lập nhau. lực sinh ra ở bên - GV: cho Hs quan sát tranh -> - Hs quan sát tranh trong Trái Đất. ảnh về các dạng ĐH trên ảnh về các dạng ĐH - Ngoại lực: Là bản đồ thế giới? trên bản đồ thế giới những lực sinh ra ở - Qua bản đồ có nhận xét -> - ĐH đa dạng, cao bên ngoài, trên bề gì về địa hình Trái Đất? thấp khác nhau: mặt Trái Đất. (THGDKNS) - Chỗ cao: là núi; - Tác động của nội bằng phẳng là đồng lực và ngoại lực: -> Đó là kết quả tác động bằng; chỗ thấp hơn mực + Nội lực và lâu dài và liên tục của 2 lực nước biển... ngoại lực là 2 lực đối đối nghịch nhau: Nội lực và nghịch nhau nhưng ngoại lực. xảy ra đồng thời và - GV: Yêu cầu Hs đọc kiến tạo nên ĐH bề mặt thức 1 (SGK) cho biết: Trái đất. ? Nguyên nhân nào sinh ra -> - Do tác động của 2 + Tác động của sự khác biệt của địa hình bề lực đối nghịch nhau: nội lực thường làm mặt trái đất ? Nội lực , ngoại lực cho bề mặt TĐ gồ ? Thế nào là nội lực ? -> Nội lực: Là những.. ghề, còn tác động của ? Thế nào là ngoại lực? -> Ngoại lực: Là ... ngoại lực lại thiên về - GV: 2 lực hòan toàn đối san bằng, hạ thấp địa nghịch nhau. hình. ? Nếu nội lực có tốc độ -> - Núi cao nhiều, càng - Do tác động của nâng ĐH mạnh hơn ngoại ngày càng cao. nội lực và ngoại lực lực thì núi có đặc điểm gì? nên ĐH trên TĐ có ? Ngược lại nội lực nhỏ -> ĐH có đặc điểm san nơi cao, nơi thấp, có hơn ngoại lực thì sinh ra bằng, hạ thấp. nơi bằng phẳng, nơi ĐH có đặc điểm gì? gồ ghề. ? Hãy nêu 1 số ví dụ về tác -> Nước mưa xói mòn động của ngoại lực đến ĐH đất, tạo khe rãnh; gió trên bề mặt Trái Đất? thổi tạo nên các cồn cát ven biển, sóng biển vỗ bờ tạo nên hàm ếch... HĐ3: (15 phút ) tìm hiểu: 2. Núi lửa và động Núi lửa và động đất. đất: Mục tiêu: Hiểu NN sinh * Núi lửa: ra và tác hại của hiện tượng - Là hình thức núi lửa và động đất; Cấu phun trào mắc ma tạo của ngọn núi lửa. dưới sâu lên mặt đất. - GV: Yêu cầu Hs đọc kiến -> - Hs đọc kiến thức - Mắcma là thức trong (SGK) và Hình trong (SGK) và Hình những vật chất, nóng 31, 32, 33 (SGK) cho biết: 31, 32, 33 (SGK) chảy nằm ở dưới sâu, ? Hãy chỉ và đọc tên từng -> - Miệng, miệng phụ, trong lớp vỏ TĐ, nơi bộ phận của núi lửa? ống phun, dung nham... có nhiệt độ trên 2 ? Núi lửa là gì? -> - Là hình thức phun 10000C. trào mắc.... ? Mắcma là gì? -> Dựa SGK... ? Thế nào là núi lửa đang -> - Núi lửa đang phun - Tác hại: Tro bụi, phun trào và núi lửa đã tắt? hoặc mới phun là núi dung nham của nó có lửa đang hoạt động. Núi thể vùi lấp các thành lửa ngừng phun đã lâu thị làng mạc, ruộng là núi lửa tắt. nương... ? Tác hại ảnh hưởng của -> - Núi lửa phun núi lửa tới cuộc sống con thường gây tác hại cho người như thế nào? các vùng lân cận. Tro... - GV: Chỉ vành đai lửa -> Hs xem. Thái Bình Dương ( có khoảng 7200 núi lửa sống, hoạt động mảnh liệt nhất * Động đất: trên thế giới). Cụ thể là ở - Là hiện tượng Nhật Bản và Ha Oai. xảy ra đột ngột từ 1 ? VN có núi lửa không? -> Có (ở Tây nguyên) điểm ở dưới sâu, Phân bố ở đâu? trong lòng đất làm ? Động đất là thế nào? -> - Là hiện tượng xảy cho các lớp đất, đá ra đột ngột từ 1 điểm ở gần mặt đất bị rung dưới sâu, trong lòng đất chuyển. làm cho các lớp đất, đá - Tác hại: Phá gần mặt đất bị rung hủy nhà cửa, đường chuyển. xá, cầu cống, làm cho ? Những thiệt hại do động -> - Dựa SgK trả lời. nhiều người bị thiệt đất gây ra ( cho người, Nhà mạng. cửa, Đường sá, Cầu cống, Công trình xây dựng, Của cải.) như thế nào? ? Để hạn chế tai hoạ của -> - Xây nhà chịu chấn động đất, con người đã có động lớn. những biện pháp khắc phục - Nghiên cứu dự báo như thế nào? để sơ tán dân. - GV: những vùng hay có ĐĐ và núi lửa là những vùng không ổn định của vỏ TĐ. ? Như vậy núi lửa và động -> - Nội lực sinh ra. đất do nội lực hay ngoại lực - Lớp vỏ Trái Đất. sinh ra? Sinh ra từ lớp nào của Trái đất? - Để đo được những chấn -> - Người ta dùng động của động đất người ta thang RICHTE ( 9 bậc ) làm gì? 3 - GV: Động đất khi lớn, nhỏ tuỳ theo độ chấn động, chia làm 3 loại: nhỏ, yếu, mạnh. ? VN có động đất không? -> - Có ( nhưng rất nhỏ Tại sao? - GV liên hệ trận động đất ngày 11/3/2011 ở NBản. - GV: cho hs đọc bài đọc thêm... HĐ4: Luyện tập (2p) - GV: Chuẩn xác KT cơ bản việc hình thành ĐH trên bề mặt TĐ là do tác động của NL và ngoại lực. - HS: Lắng nghe và ghi nhớ. HĐ5: Vận dụng và mở rộng (2p) Mở rộng: Đọc và phân tích ảnh địa lí. 4. Hướng dẫn về nhà, hoạt động tiếp nối: (2p) - Học bài cũ, làm bt SGK - Soạn trước bài 13: Địa hình bề mặt trái đất IV. Kiểm tra đánh giá chủ đề/ bài học: (3p) - Tại sao nói: Nội lực và ngoại lực là 2 lực đối lực nhau? - Con người đã làm gì để giảm các thiệt hại do động đất gây nên? V. Rút kinh nghiệm: .................................................................................................................... ........................................................................................................................... Tổ duyệt tuần 14 Ngày: 02/12/2020 ND: PP: HT: Võ Thị Ánh Nhung 4
Tài liệu đính kèm: