Tập huấn Ma trận, đặc tả đề kiểm tra đánh giá năng lực môn Lịch sử qui trình biên soạn câu hỏi bài tập theo định hướng phát triển năng lực học sinh

 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
 TẬP HUẤN
 MA TRẬN, ĐẶC TẢ ĐỀ KIỂM TRA 
ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC MÔN LỊCH SỬ
 QUI TRÌNH BIÊN SOẠN CÂU HỎI 
BÀI TẬP THEO ĐỊNH HƯỚNG PHÁT 
 TRIỂN NĂNG LỰC HỌC SINH MA TRẬN, ĐẶC TẢ ĐỀ KIỂM TRA
ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC MÔN LỊCH SỬ;
 QUI TRÌNH BIÊN SOẠN CÂU HỎI/
BÀI TẬP THEO ĐỊNH HƯỚNG PHÁT
TRIỂN NĂNG LỰC HỌC SINH
 TS. Nguyễn Xuân Trường 
 VỤ GIÁO DỤC TRUNG HỌC, BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO I. Định hướng đánh giá năng lực Lịch sử 
theo Thông tư 22 của Bộ GDĐT
 -Cân đối giữa nhận xét với yêu cầu tái hiện KT, hiểu
 kiến thức, vận dụng KT: khái quát, xâu chuỗi các
 sự kiện LS, lý giải được mối quan hệ giữa sự kiện
 này với sự kiện khác, vận dụng, liên hệ kiến thức
 đã học vào thực tiễn
 - Chú ý năng lực thực hành bộ môn lịch sử.
 - Tăng cường KT năng lực HS theo hướng mở, tích
 hợp, liên môn, gắn với các vấn đề thực tiễn). Về hình thức đánh giá
⚫ Đánh giá bằng nhận xét sự tiến bộ về thái độ,
 hành vi và kết quả thực hiện các nhiệm vụ
 học tập của học sinh trong quá trình học tập.
⚫ Đánh giá bằng điểm số kết quả thực hiện các
 yêu cầu cần đạt quy định trong Chương trình
 giáo dục phổ thông. Các loại kiểm tra, đánh giá
⚫ Kiểm tra, đánh giá thường xuyên được thực
 hiện trong quá trình dạy học và giáo dục,
 nhằm kiểm tra, đánh giá quá trình và kết quả
 thực hiện các nhiệm vụ học tập, rèn luyện của
 học sinh theo chương trình môn học.
⚫ Kiểm tra, đánh giá thường xuyên được thực
 hiện theo hình thức trực tiếp hoặc trực tuyến
 thông qua: hỏi - đáp, viết, thuyết trình, thực
 hành LS, sản phẩm học tập; Các loại kiểm tra, đánh giá
 ⚫ Số lần kiểm tra, đánh giá thường xuyên
 không giới hạn
 ⚫ Lớp có từ 35 tiết trở xuống/năm học: 2 ĐĐGtx 
 ⚫ Lớp có từ trên 35 tiết đến 70 tiết/năm học: 3 
 ĐĐGtx 
 ⚫ Kiểm tra, đánh giá định kì: gồm KTĐG giữa kì 
 và KTĐG cuối kì, thông qua: bài kiểm tra (trên 
 giấy hoặc trên máy tính), bài thực hành, dự 
 án học tập.Thời gian làm bài kiểm tra, đánh giá định kì bằng bài 
 kiểm tra trên giấy hoặc trên máy tính từ 45-90 phút. Các loại kiểm tra, đánh giá
 Lớp 6 phân môn lịch sử
 Môn Lịch sử và Địa lí bao gồm 02 phân môn
 Lịch sử và Địa lí, mỗi phân môn chọn 02 điểm
 kiểm tra, đánh giá thường xuyên trong một học
 kì; bài kiểm tra, đánh giá định kì gồm nội dung
 của 02 phân môn theo tỷ lệ tương đương về nội
 dung dạy học của 02 phân môn tính đến thời
 điểm kiểm tra, đánh giá. Các loại kiểm tra, đánh giá
 Lớp 7 phân môn lịch sử
 Việc KTĐGTX được thực hiện trong quá trình
 dạy học theo từng phân môn. Bài kiểm tra, đánh
 giá định kì được xây dựng bao gồm nội dung
 phân môn Lịch sử và phân môn Địa lí theo tỉ lệ
 phù hợp với nội dung và thời lượng dạy học của
 mỗi phân môn đến thời điểm kiểm tra, đánh giá.
 Giáo viên dạy chủ đề chung, chịu trách nhiệm
 việc kiểm tra, đánh giá chủ đề chung (cả thường
 xuyên và định kì). I.Đánh giá thường xuyên 
 ⚫ PP và kĩ thuật kiểm tra, đánh giá thường
 xuyên
 ⚫ Phương pháp kiểm tra viết, phương pháp
 quan sát và phương pháp vấn đáp
 1. Nhóm phương pháp kiểm tra viết là học
 sinh viết câu trả lời cho các câu hỏi hoặc vấn đề
 vào giấy.
 ⚫ Hình thức đánh giá bằng kiểm tra viết bao
 gồm hai hình thức phổ biến: trắc nghiệm
 nhiều chọn lựa và bài luận. I.Đánh giá thường xuyên 
 ⚫ Các kĩ thuật được sử dụng trong phương
 pháp kiểm tra viết
 Viết nhận xét : cần cụ thể có thể đánh giá sự
 tiến bộ về thái độ, hành vi và kết quả thực hiện
 các nhiệm vụ học tập của học sinh trong quá
 trình học tập: ưu điểm trước... những điểm cần
 xem xét lại, những lỗi... cần điều chỉnh;
 Viết bản thu hoạch: Viết bản thu hoạch/báo
 cáo kết quả sau một hoạt động trải nghiệm thực
 tế I. Đánh giá thường xuyên 
 ⚫ 2. Nhóm phương pháp quan sát
 ⚫ Ghi chép ngắn: quan sát tổng hợp về cách
 học, thái độ và hành vi học tập.
 ⚫ Ghi chép các sự kiện thường nhật: Hàng
 ngày giáo viên làm việc với học sinh, quan sát
 học sinh và ghi nhận được rất nhiều thông tin
 về hoạt động học tập của học sinh. I. Đánh giá thường xuyên 
 ⚫ Bảng kiểm là một công cụ thuận tiện để ghi lại những 
 bằng chứng về sự tiến bộ của học sinh trong một mục 
 tiêu học tập nhất định.
 ⚫ VD: đánh giá thói quen làm việc của HS, GV có thể 
 liệt kê ra những hành vi sau (và yêu cầu trả lời có 
 hoặc không)
 ⚫ _______ Tôn trọng ý kiến người khác 
 ⚫ _______ Yêu cầu được giúp đỡ khi cần thiết
 ⚫ _______ Hợp tác với các bạn
 ⚫ _______ Dùng chung dụng cụ học tập với các bạn
 ⚫ _______ Hoàn thành nhiệm vụ được giao I. Đánh giá thường xuyên 
 ⚫ 3. Nhóm phương vấn đáp: là phương pháp giáo
 viên đặt câu hỏi và học sinh trả lời câu hỏi (hoặc
 ngược lại
 * Các hình thức vấn đáp:
 ⚫ Vấn đáp gợi mở: là hình thức giáo viên khéo léo đặt
 những câu hỏi gợi mở dẫn dắt học sinh rút ra những
 nhận xét, những kết luận
 ⚫ Vấn đáp củng cố: Được sử dụng sau khi giảng tri
 thức mới, giúp học sinh củng cố được những tri thức
 cơ bản nhất và hệ thống hoá chúng I. Đánh giá thường xuyên 
 ⚫ Vấn đáp tổng kết: được sử dụng khi cần dẫn 
 dắt học sinh khái quát hoá, hệ thống hoá 
 những tri thức đã học sau một vấn đề, một 
 phần, một chương hay một môn học nhất 
 định. 
 ⚫ Vấn đáp kiểm tra: được sử dụng trước, trong 
 và sau giờ giảng hoặc sau một vài bài học 
 giúp giáo viên kiểm tra tri thức học sinh một 
 cách nhanh gọn kịp thời để có thể bổ sung 
 củng cố tri thức ngay nếu cần thiết I. Đánh giá thường xuyên 
 * Kĩ thuật vấn đáp:
 ⚫ Đặt câu hỏi: nội dung câu hỏi phải chính xác, 
 sát trình độ học sinh, hình thức phải ngắn gọn
 dễ hiểu
 ⚫ Nhận xét bằng lời
 ⚫ Trình bày miệng I. Đánh giá thường xuyên 
 *Đánh giá hoạt động học tập của HS
 • Đánh giá thái độ hành vi của học sinh có
 tích cực tham gia nhận nhiệm vụ và thực
 hiện các nhiệm vụ học tập.
 • Đánh giá hiệu quả của thực hiện nhiệm
 vụ học tập
 • Đánh giá chất lượng của SP học tập của
 HS II. Đánh giá định kỳ
 1. Xây dựng ma trận
 • Ma trận đề kiểm tra là bản thiết kế đề kiểm tra
 chứa đựng những thông tin về cấu trúc cơ
 bản của đề kiểm tra như: thời lượng, lĩnh vực
 kiến thức, số câu hỏi, dạng câu hỏi, cấp độ
 đánh giá của từng câu hỏi.
 • Ma trận đề kiểm tra cho phép tạo ra nhiều đề
 kiểm tra có chất lượng tương đương. II. Đánh giá định kỳ
⚫ Cấu trúc một bảng ma trận đề kiểm tra
Cấu trúc 1 bảng ma trận đề kiểm tra gồm các thông tin như sau:
- Tên Bảng ma trận- Ký hiệu (nếu cần)
- Cấu trúc từng phần (Prompt Attributes)
+ Cấu trúc và tỷ trọng từng phần
+ Các câu hỏi trong đề kiểm tra (items)
 – Dạng câu hỏi
 – Lĩnh vực kiến thức
 – Cấp độ/thang đánh giá
 – Vị trí câu hỏi trong đề kiểm tra
 - Các thông tin hỗ trợ khác II. Đánh giá định kỳ II. Đánh giá định kỳ
2. Bản đặc tả đề kiểm tra
• Bản đặc tả đề kiểm tra cung cấp thông tin về
 cấu trúc đề kiểm tra, hình thức câu hỏi, số
 lượng câu hỏi ở mỗi loại, và phân bố câu hỏi
 trên mỗi mục tiêu đánh giá.
• Đảm bảo sự đồng nhất giữa các đề kiểm tra, 
 giúp cho hoạt động học tập trở nên rõ ràng, có
 mục đích.