Giáo án Nâng cao Ngữ văn 6 - Chuyên đề 1: Những nét sơ lược về văn học dân gian - Năm học 2019-2020

 Tuần 1 Ngày soạn: 05.8.2019
 Chuyên đề 1: Văn bản NHỮNG NÉT SƠ LƯỢC 
 VỀ VĂN HỌC DÂN GIAN (2 tiết)
 I. Mục tiêu:
 1. Kiến thức:
 Bước đầu trước khi đi vào học các thể loại của văn học dân gian cần hiểu 
 được khái niệm văn học dân gian, đặc tính nổi bật của văn học dân gian; Nắm 
 được nguyên tắc phân chia các thể loại của văn học dân gian; vai trò giá trị của 
 văn học dân gian trong cuộc sống con người và trong nền văn học nước nhà.
 2. Kĩ năng:
 Phân tích và chứng minh được những đặc trưng cơ bản của văn học dân gian 
 trong tương quan so sánh với bộ phận văn học viết. Nắm vững những đặc điểm 
 đó để thấy cách biểu hiện những giá trị, đặc điểm đó trong các thể loại văn học 
 dân gian sẽ được học sau đó.
 3. Thái độ:
 - Hiểu sâu hơn, trân trọng hơn các giá trị của văn học dân gian.
 -Thêm yêu quí nền văn học dân gian ,thấy được tài năng và tâm hồn hồn hậu 
 thuần phác của cha ông ta ngày xưa.
 - Có ý thức học tập và vận dụng các giá trị của văn học dân gian vào cuộc sống.
 II. Chuẩn bị:
 - GV: Sgk, sgv, giáo án.
 - HS: Bài soạn + Sách Ngữ Văn nâng cao 6.
 III. Các bước lên lớp:
 1. Ồn định lớp:
 2. Kiểm tra bài cũ: 
 3. Nội dung bài mới: 
 Hoạt động của thầy Hoạt động Nội dung cơ bản
 của trò
 I. Những nét chung về Văn học dân 
- VH dân gian là gì? Tại sao - HS thảo gian:
nói VH dân gian là tác luận, trả lời. 1. Văn học dân gian là gì?
phẩm nghệ thuật ngôn từ? Là những tác phẩm ngôn từ truyền 
 - GV nhận xét, chốt ý: VH - Nghe miệng được tập thể sáng tạo nhằm phục 
 dân gian là tác phẩm nghệ vụ trực tiếp cho các sinh hoạt khác nhau 
 thuật ngôn từ do VHDG của đời sống cộng đồng.
 lấy ngôn từ làm chất liệu 
 nghệ thuật.
 2. Tính chất của Văn học dân gian:
- Em hiểu thế nào là tính - Nêu cách a. Tính truyền miệng:
truyền miệng? hiểu về tính - Không lưu hành bằng chữ viết mà 
 truyền miệng được truyền miệng từ người này sang 
 người khác qua nhiều thế hệ và các địa 
 phương khác nhau.
 - Được biểu hiện trong diễn xướng dân gian.
 - Tác dụng:
 + Làm cho tác phẩm VH dân gian được 
 trau chuốt, hoàn thiện, phù hợp hơn với 
 tâm tình của nhân dân lao động.
 + Tạo nên tính dị bản (nhiều bản kể) 
 của VH dân gian.
 VD: Truyện cổ tich Tấm Cám, Sọ Dừa, 
 truyền thuyết An Dương Vương và Mị 
 Châu – Trọng Thủy..
 b. Tính tập thể:
 - Suy nghĩ trả Quá trình sáng tác tập thể: cá nhân khởi 
- Quá trình sáng tác tập thể lời xướng -> tập thể hưởng ứng (tham gia 
của VH dân gian diễn ra cùng sáng tạo hoặc tiếp nhận) -> tu bổ, 
như thế nào? sửa chữa, thêm bớt cho phong phú, hoàn 
 thiện.
 c. Tính thực hành:
 - Em hiểu Là sự gắn bó và phục vụ trực tiếp cho 
 - Em hiểu thế nào là tính thế nào là các sinh hoạt khác nhau trong đời sống 
 thực hành của VH dân tính thực cộng đồng.
 gian? Cho ví dụ? hành của VH VD: + Bài ca lao động: Hò sông Mã, hò 
 dân gian? giã gạo, kéo lưới, 
 Cho ví dụ? + Bài ca nghi lễ: Hát mõ Đẻ đất đẻ 
 nước của người Mường 
 4. Củng cố: 
 Yêu cầu HS nhắc lại các giá trị cơ bản của văn học dân gian.
 5. Hướng dẫn hs tự học, làm bài tập và soạn bài mới ở nhà: 
 Tìm đọc một số tác phẩm truyện dân gian đặc biệt là tác phẩm thần thoại, 
 vè, trường ca mà sgk không có.
 IV. Rút kinh nghiệm: 
 Trình kí tuần 1
 07.8.2019
 TT: Nguyễn Thị Vân