Ngày soạn: 02 / 11 /2020 Tuần: 9 - Tiết: 9 Bài 9: HIỆN TƯỢNG NGÀY, ĐÊM DÀI NGẮN THEO MÙA I. Mục tiêu : 1. Kiến thức, kĩ năng, thái độ: * Kiến thức: - HS cần nắm được hiện tượng ngày đêm chênh lệch giữa các mùa là hệ quả của sự vận động của Trái đất quanh Mặt trời. - Có khái niệm về các đường: Chí tuyến Bắc, Nam, vòng cực Bắc, vòng cực Nam. * Kĩ năng: - Biết cách dùng Quả địa cầu và ngọn đèn để giải thích hiện thượng ngày đêm dài ngắn theo mùa. * Thái độ : giúp các em hiểu biết thêm về thực tế 2. Phẩm chất, năng lực hình thành và phát triển cho học sinh: - Năng lực tự học, đọc hiểu - Năng lực nêu và giải quyết vấn đề, sáng tạo - Năng lực trình bày và trao đổi thông tin. II. Chuẩn bị: - Giáo viên: Qủa địa cầu, tranh TĐ quay quanh MT, hiện tượng ngày đêm dài ngắn. - Học sinh: SGK, chuẩn bị bài. III. Tổ chức các hoạt động dạy học: 1. Ổn định lớp: (1p) 2. Kiểm tra bài cũ: (5p) - Trái đất chuyển động quanh Mặt trời theo hướng nào? - Khi chuyển động quanh Mặt trời, Trái đất có chuyển động quanh trục nửa không? ( từ tây –sang đông Vẫn chuyển động quanh trục chuyển động tịnh tiến) 3. Bài mới: Hoạt động của GV và HS Sản phẩm của HS Kết luận của GV Hoạt động 1: Mở đầu, khởi động (2p) GV: Giới thiệu chung hiện tượng ngày đêm dài ngắn theo mùa là hệ quả quan trọng thứ hai của sự vận động quanh mặt trời của TĐ. Hiện tượng này biểu hiện ở các vĩ độ khác nhau. HS theo dõi và lắng nghe. Hoạt động 2: Hiện tượng 32 ngày, đêm dài ngắn ở các vĩ độ 1. Hiện tượng ngày, khác nhau trên Trái đất. (15P) đêm dài ngắn ở các GV: Yêu cầu HS dựa vào H 24 vĩ độ khác nhau trên (SGK) cho biết: - Do đường phân chia Trái đất: - Tại sao đường biểu thị trục sáng tối vuông góc với Trái đất và đường phân chia mặt phẳng quỹ đạo sáng, tối không trùng nhau? (Trái Đất), trục Trái Đất - THGDKNS: trình bày suy lại luôn nghiêng với mặt nghĩ, ý tưởng, giao tiếp, hợp phẳng quỹ đạo 1 góc tác... 66033/ nên 2 mặt phẳng chứa đường BN và ST đi qua tâm trái đất và Điều đó làm cho phần được hợp thành 1 góc 23027/ chiếu sáng và phần nằm trong - Có sự chênh lệch nhau bóng tối ở mỗi bán cầu như thế (sinh ra hiện tượng nào? (dành cho hs khá giỏi) ngày, đêm dài ngắn Nhóm/ cá nhân (làm việc trên khác nhau ở 2 nửa cầu) phiếu học tập) - Điền dấu =, >, < vào các ô trống BC nào Tia MT Vĩ tuyến Hiện tượng xảy ra Ngày ngả về Chiếu đó gọi là phía MT thẳng gì Ở BBC Ở NBC Ở xích đạo góc ở vĩ tuyến nào 22/6 BCB 23027/ B Chí S > T S < T S = T tuyến Ngày > Ngày < Ngày = Đêm bắc Đêm Đêm 22/12 NBC 23027/ N Chí S T S = T tuyến Ngày Ngày = Đêm nam Đêm Đêm 21/3 Ngả đều 00 Xích S = T S = T S = T Và về MT đạo Ngày = Ngày = Ngày = Đêm 23/9 Đêm Đêm 1. Ở xích đạo luôn có ngày = đêm 2. Ngày 21/3 và 23/9 mọi nơi trên Trái Đất đều có ngày = đêm Kết 3. Ngày 22/6: luận - Ngày tiêu biểu cho mùa nóng BBC, ở BBC có ngày > đêm - Ngày tiêu biểu cho mùa lạnh NBC, ở NBC có đêm > ngày 4. Ngày 22/12: - Ngày tiêu biểu cho mùa lạnh BBC, ở BBC có đêm > ngày - Ngày tiêu biểu cho mùa nóng NBC, ở NBC có ngày > đêm 33 * Tổng quát, ta thấy: - Bán cầu nào có mùa nóng thì ngày > đêm - Bán cầu nào có mùa lạnh thì đêm > ngày 5. Nơi có vĩ độ càng cao thì sự chênh lệch giữa ngày và đêm càng lớn Hoạt động 3: Ở 2 2. Ở 2 miền cực số ngày có miền cực số ngày có ngày, đêm dài suốt 24 giờ ngày, đêm dài suốt 24 thay đổi theo mùa: giờ thay đổi theo mùa.(10phút ) Chuyển ý: ngòai ra 1 số khu vực của TĐ hiện tượng ngày đêm lại diễn ra hết sức đặc biệt mà chúng ta sẽ cùng tìm hiểu ở mục 2 sau đây: GV: Yêu cầu HS dựa vào H 25 (SGK) cho biết: - Ngày 22/6: - Vào các ngày 22/6 và -> - Ngày 22/6: + Tại 66033/B có ngày dài 24 22/12 độ dài ngày, + D: ngày dài 24 giờ. đêm của các điểm D và giờ + Tại 66033/N có đêm dài 24 D/ ở vĩ tuyến 66033/ + D/: đêm dài 24 giờ. Bắc và Nam của 2 nửa giờ. - Ngày 22/12: (ngựơc lại) địa cầu sẽ như thế nào? - Ngày 22/12: - Vị trí các vòng cực: ngược lại. + Tại cực bắc: - Vĩ tuyến 66033/ Bắc -> - Là những đường . Ngày dài suốt 6 tháng (mùa và Nam là những giới hạn các khu vực nóng). đường gì ? có ngày, đêm dài 24 . Đêm dài suốt 6 tháng (mùa giờ ở NCN và NCB, lạnh). gọi là các vòng cực + Tại cực nam: ngược lại. - Cho biết đặc điểm - HS: dựa SGk... hiện tượng ở 2 miền cực, số ngày có ngày đêm dài suốt 24 giờ thay đổi theo mùa? - GV: chuẩn kiến thức theo bảng sau: Ngày Vĩ độ Số ngày có ngày Số ngày có đêm Mùa dài 24h dài 24h 34 22/6 66033/ B 1 Hạ 66033/ N 1 Đông 22/12 66033/ B 1 Đông 66033/ N 1 Hạ 21/3- Cực bắc 186 (6 tháng) Hạ 23/9 Cực nam 186 ( 6 tháng) Đông 23/9- Cực bắc 186 (6 tháng) Đông 21/3 Cực nam 186(6tháng) Hạ Kết luận Mùa hè Mùa đông 1- 6 tháng 1- 6 tháng Hoạt động 4: Luyện tập (2p) GV: Chuẩn xác kiến thức cơ bản hiện tượng ngày đêm chênh lệch giữa các mùa là hệ quả của sự vận động của Trái đất quanh Mặt trời. HS: Lắng nghe và ghi nhớ. Hoạt động 5: Vận dụng và mở rộng (2p) Mở rộng : Quả địa cầu và ngọn đèn để giải thích hiện thượng ngày đêm dài ngắn theo mùa. 4. Hướng dẫn về nhà, hoạt động tiếp nối: (2p) - Học bài cũ, trả lời và làm bài tập ở tập bản đồ. - Đọc và soạn trước bài 10 - Hướng dẫn HS trả lời câu hỏi của bài. IV. Kiểm tra đánh giá chủ đề/ bài học: (3p) - Dựa vào H24: Em hãy phân tích hiện tượng ngày, đêm dài ngắn khác nhau trong các ngày 22/6 và 22/12? V. Rút kinh nghiệm: KÍ DUYỆT TUẦN Ngày tháng năm 2020 - Nội dung: . - Phương pháp: - Hình thức: . 35 Võ Thị Ánh Nhung
Tài liệu đính kèm: