Bài giảng Ngữ văn 6 - Tiết 83 - Thực hành đọc hiểu: Gấu con chân vòng kiềng

 TIẾT 83- THỰC HÀNH ĐỌC HIỂU:
 GẤU CON CHÂN VÒNG KIỀNG
 (U-xa-chốp) Qua những kĩ năng đọc hiểu 
văn bản thơ có yếu tố tự sự, miêu 
tả ở hai văn bản Đêm nay Bác 
không ngủ và Lượm, em đã vận 
dụng đọc hiểu văn bản Gấu con 
chân vòng kiềng như thế nào? I. ĐỌC VÀ
TÌM HIỂU CHUNG + Chia sẻ những thông tin em đã tìm hiểu 
được về nhà thơ U-xa-chốp.
+ Xác định thể thơ, phương thức biểu đạt, 
ngôi kể, nhân vật, bố cục của văn bản. 1. Tác giả
- U-xa-chốp (1958), Nga.
- Là nhà văn, nhà thơ, nhà viết kịch cho thiếu nhi.
2. Tác phẩm
- Thể thơ: 5 chữ.
- Phương thức biểu đạt: Tự sự kết hợp với miêu tả và biểu cảm.
- Ngôi kể: Ngôi thứ ba.
- Nhân vật: Gấu con.
- Bố cục: 3 phần. Gấu con đang đi dạo trong khu rừng nhỏ, vì luống cuống 
nên bị ngã. Chị sáo liền trêu chọc cậu. Đàn thỏ cũng hùa theo chê 
bai cậu có đôi chân vòng kiềng đến xấu. Tất cả mọi người đều chê 
bai cậu. Gấu con buồn bã trở về nhà mách mẹ. Mẹ đã khen đôi 
chân vòng kiềng của cậu rất đẹp, cả bố, mẹ và ông nội - người giỏi 
nhất vùng cũng có đôi chân như thế. Gấu con nghe lời mẹ nên cảm 
thấy vui vẻ và tự tin hơn. II. THỰC HÀNH ĐỌC HIỂU PHIẾU HỌC TẬP
 Thực hành đọc hiểu văn bản “Gấu con chân vòng kiềng”
 Vấn đề đọc hiểu Nội dung
1. Đề tài 
2. Nhân vật chính 
3. Ngoại hình của gấu con trong nhận xét của sáo và thỏ như 
thế nào? Thái độ của chúng ra sao? Điều này ảnh gì đến gấu 
con?
4. Tại sao ở hai dòng số 43 và 44, gấu con kiêu hãnh nhắc đến 
chân vòng kiềng của mình và tự tin vào rừng đi dạo?
5. Tìm yếu tố miêu tả, tự sự có trong bài thơ và cho biết tác 
dụng của chúng.
6. Nhận xét về ngôn ngữ, giọng điệu, các chi tiết, hình ảnh, 
biện pháp nghệ thuật độc đáo được sử dụng trong bài thơ.
7. Qua bài thơ, tác giả muốn gửi gắm tới người đọc những 
thông điệp gì?
8. Qua câu chuyện của các loài vật diễn ra trong văn bản, 
chúng ta rút ra được những bài học gì? PHIẾU HỌC TẬP
 Thực hành đọc hiểu văn bản “Gấu con chân vòng kiềng”
 Vấn đề đọc hiểu Nội dung
1. Đề tài Những con người khác biệt, không hoàn hảo
2. Nhân vật chính Gấu con chân vòng kiềng
 - Ngoại hình của gấu con trong cảm nhận của sáo và thỏ: 
3. Ngoại hình của gấu con trong Chân vòng kiềng rất xấu.
nhận xét của sáo và thỏ như thế - Thái độ của chúng: Chế diễu, chê bai, trêu chọc, hùa 
nào? Thái độ của chúng ra sao? nhau, 
Điều này có ảnh gì đến gấu con? - Điều này khiến gấu con cảm thấy xẩu hổ, tự ti về bản 
 thân mình.
4. Tại sao ở hai dòng số 43 và - Gấu con nhận ra chân vòng kiềng không phải một đặc 
44, gấu con kiêu hãnh nhắc đến điểm xấu xí, đó là đặc điểm riêng của gia đình. Ông nội 
chân vòng kiềng của mình và tự gấu có đôi chân vòng kiềng nhưng lại là người giỏi nhất 
tin vào rừng đi dạo? vùng, được mọi người nể phục. - Những yếu tố tự sự, miêu tả trong văn bản:
 + Gấu con đi dạo trong rừng nhặt quả thông, bị quả rơi 
5. Tìm yếu tố miêu tả, tự sự có 
 trúng đầu nên ngã.
trong bài thơ và cho biết tác 
 + Sáo, đàn thỏ trêu chọc chân vòng kiềng của gấu.
dụng của chúng.
 + Gấu về nhà mách mẹ, được mẹ khuyên nhủ.
 + Gấu con cảm thấy tự tin và kiêu hãnh về đôi chân 
 vòng kiềng của mình.
 → Tác dụng: Khiến người đọc thấy rõ được bối cảnh, 
 các sự việc và diễn biến tâm trạng của Gấu con.
 - Ngôn ngữ, giọng điệu hồn nhiên, trong sáng, giản dị, 
6. Nhận xét về ngôn ngữ, giọng 
 gần gũi với trẻ thơ.
điệu, các chi tiết, hình ảnh, biện 
 - Thể thơ năm chữ kết hợp với các biện pháp tu từ nhân 
pháp nghệ thuật độc đáo được 
 hóa, điệp ngữ, từ láy, dấu chấm lửng, giàu tính gợi 
sử dụng trong bài thơ.
 hình, biểu cảm. - Không vì những khiếm khuyết của bản thân hoặc đánh 
 giá của người khác mà mất đi sự tự tin, mặc cảm về 
7. Qua bài thơ, tác giả muốn gửi mình.
gắm tới người đọc những thông - Cần phải tôn trọng sự khác biệt, biết cảm thông, chia sẻ 
điệp gì? với mọi người xung quanh. Tránh làm tổn thương người 
 khác bằng những lời nói ác ý hoặc hùa theo đám đông 
 trêu chọc họ, 
 HS trả lời theo suy nghĩ của bản thân.
8. Qua câu chuyện của các loài 
 (VD: - Sự tự tin, bản lĩnh trong cuộc sống.
vật diễn ra trong văn bản, chúng 
 - Cách ứng xử đúng mực, chan hòa, nhân ái với mọi 
ta rút ra được những bài học gì?
 người xung quanh.) III. KINH NGHIỆM ĐỌC HIỂU 
 VĂN BẢN THƠ
 CÓ YẾU TỐ TỰ SỰ, MIÊU TẢ - Đọc văn bản xác định thể loại, đề tài, nội dung chính.
- Đọc kĩ văn bản, ghi chép lại sự việc được kể; nhận biết được các 
yếu tố tự sự, miêu tả trong bài thơ và nêu được ý nghĩa, tác dụng 
của các yếu tố đó trong việc thể hiện tư tưởng, tình cảm, suy nghĩ 
của tác giả.
- Phát hiện, phân tích được những nét đặc sắc về hình thức nghệ 
thuật của bài thơ.
- Hiểu được ý nghĩa, thông điệp của bài thơ.
- Liên hệ bài học gợi ra từ văn bản. III. VẬN DỤNG để xử lí 
 pháp, giải pháp 
 và tìm ra các biện 
 đôi, phân tích 
 Thảo luận cặp 
tình huống sau:
 Trong lớp em có một bạn nữ (A) rất nhút nhát, thường 
 bị các bạn trêu chọc là “lập dị”, rồi giấu sách vở, đồ dùng 
 học tập, ngáng chân, kéo tóc, giật khẩu trang, đến phát 
 khóc.
 a. Em có suy nghĩ gì về bạn A và hành vi của các bạn 
 trong lớp? Em sẽ làm gì để giúp đỡ bạn A?
 b. Nếu là bạn A, em nghĩ mình cần phải làm gì để thay 
 đổi cuộc sống của chính mình và thay đổi cách đối xử của 
 bạn bè với mình?