Giáo án Lịch sử 6 - Tuần 27 - Đặng Văn Gấu

 Trường THCS Ninh Hòa Họ và tên giáo viên:
Tổ: Xã hội Đặng Văn Gấu
 Tên bài dạy: 
 BÀI 19: BƯỚC NGOẶT LỊCH SỬ ĐẦU THẾ KỈ X
 Môn học/hoạt động giáo dục: Lịch sử, lớp 6
 Thời gian thực hiện: Tuần: 27, Tiết 43
I. MỤC TIÊU
1. Mức độ, yêu cầu cần đạt
Thông qua bài học, HS nắm được: 
 - Những sự kiện dẫn đến bước ngoặt trong công cuộc đấu tranh giành độc lập 
 của dân tộc vào thế kỉ X. 
2. Năng lực
 - Năng lực chung: 
 Năng lực giao tiếp, hợp tác: Trao đổi, thảo luận để thực hiện các nhiệm vụ 
 học tập.
 Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo: Sử dụng các kiến thức đã học ứng 
 dụng vào thực tế, tìm tòi, phát hiện giải quyết các nhiệm vụ trong cuộc sống.
 - Năng lực riêng: 
 Trình bày được những nét chính về các cuộc vận động giành quyền tự chủ 
 của nhân dân ta dưới sự lãnh đạo của họ Khúc và họ Dương.
 Mô tả được những nét chính của trận chiến Bạch Đằng lịch sử năm 938 và 
 những điểm độc đáo trong tổ chức đánh giặc của Ngô Quyền.
 Nêu được ý nghĩa lịch sử của chiến thắng Bạch Đằng năm 938. 
3. Phẩm chất
 - Bồi dưỡng lòng yêu nước, tự hào dân tộc và ý chí căm thù giặc ngoại xâm.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
1. Đối với giáo viên - Giáo án, SGV, SHS Lịch sử và Địa lí 6.
 - Lược đồ về các cuộc khởi nghĩa. 
 - Máy tính, máy chiếu (nếu có).
2. Đối với học sinh
 - SHS Lịch sử và Địa lí 6. 
 - Tranh ảnh, tư liệu sưu tầm liên quan đến bài học (nếu có) và dụng cụ học tập 
 theo yêu cầu của GV.
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
a. Mục tiêu: Tạo tâm thế hứng thú cho học sinh và từng bước làm quen bài học.
b. Nội dung: GV trình bày vấn đề, HS trả lời câu hỏi.
c. Sản phẩm học tập: HS lắng nghe và tiếp thu kiến thức.
d. Tổ chức thực hiện: 
- GV trình chiếu cho HS quan sát hình ảnh và yêu cầu HS 
trả lời câu hỏi: Mùa xuân năm 40 từng vang lên lời thề bất 
hủ của Hai Bà Trưng: “Một xin rửa sạch nước thù; Hai xin 
đem lại nghiệp xưa họ Hùng”. Nhưng trong khoảng gần 
900 năm, từ Hai Bà Trưng, Bà Triệu đến Lý Bí, Mai Thúc 
Loan,... đều chưa thực hiện được trọn vẹn lời thề. Nhìn vào 
bức tranh, em có biết cuối cùng ai là người đã hoàn thành 
trọn vẹn được ước nguyện độc lập thiêng liêng ấy và chiến 
thắng đó mang tên gì không?
- HS tiếp nhận nhiệm vụ, trả lời câu hỏi (HS có thể trả lời được hoặc không trả lời 
được): Ngô Quyền với trận chiến Bạch Đằng đã hoàn thành được trọn vẹn ước 
nguyện độc lập thiêng của Hai Bà Trưng, Bà Triệu đến Lý Bí, Mai Thúc Loan và 
của toàn dân tộc.
- GV đặt vấn đề: Những cuộc khởi nghĩa từ Hai Bà Trưng đến Phùng Hưng lần 
lượt nổ ra và thất bại nhưng khát khao giành độc lập của nhân dân ta vẫn rực cháy 
suốt ngàn năm Bắc thuộc. Đầu thế kỉ X, một bước ngoặt lịch sử quan trọng đã xảy ra, biến khát khao thiêng liêng đó của dân tộc trở thành hiện thực. Để tìm hiểu rõ 
 hơn về bước ngoặt lịch sử quan trọng này, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu trong bài học 
 ngày hôm nay - Bài 19: Bước ngoặt lịch sử đầu thế kỉ X. 
 B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
 Hoạt động 2: Ngô Quyền và chiến thắng Bạch Đằng năm 938
 a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS chỉ ra được những hoạt động chuẩn bị đánh 
 giặc của Ngô Quyền; trình bày được diễn biến trận chiến trên sông Bạch Đằng trên 
 lược đồ; rút ra được những điểm độc đáo trong cách tổ chức đánh giặc của Ngô 
 Quyền qua trận thủy chiến trên sông Bạch Đằng; ý nghĩa của chiến thằng Bạch 
 Đằng năm 938. 
 b. Nội dung: GV trình bày vấn đề; HS lắng nghe, đọc SHS, trả lời câu hỏi và tiếp 
 thu kiến thức.
 c. Sản phẩm học tập: HS làm việc cá nhân, thảo luận theo nhóm và trả lời câu 
 hỏi. 
 d. Tổ chức hoạt động:
 HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS DỰ KIẾN SẢN PHẨM
Bước 1: GV chuyển giao NV học tập 2. Ngô Quyền và chiến thắng Bạch 
- GV giới thiệu về Ngô Quyền: Ngô Đằng năm 938
Quyền (898-944), người Đường Lâm, - Ngô Quyền kéo quân ra Bắc để trị tội kẻ 
Sơn Tây, Hà Nội, cùng làng với Phùng phản nghịch Kiều Công Tiễn.
Hưng. Đại Việt Sử Kí Toàn Thư cho biết 
 - Mục đích xâm lược lần thứ hai của quân 
Ngô Quyền là người “khôi ngô, mắt sáng 
 Nam Hán: mưu đồ trả thù lần thất bại 
như chớp, dáng đi thong thả như hổ, có trí 
 trước đó và dã tâm bành trướng, mở rộng 
dũng, sức có thể nâng được vạc; làm nha 
 lãnh thổ của nhà Nam Hán. 
tướng của Dương Đình Nghệ, được 
Dương Đình Nghệ gả con gái và cho - Ngô Quyền đã chuẩn bị kế hoạch cho 
quyền quản Ái Châu”. trận thủy chiến chặn giặc: sai người đem 
 cọc vạt nhọn đầu bịt sắt đóng ngầm trước 
- GV yêu cầu HS đọc thông tin mục II 
 ở cửa biển, thuyền của bọn chúng theo 
SHS trang 98-99 và trả lời câu hỏi:
 nước triều lên vào trong hàng cọc thì sau + Ngô Quyền kéo quân ra Bắc để làm gì? đó ta dễ bề chế ngự, không cho chiếc nào 
 ra thoát.
+ Mục đích xâm lược lần thứ hai của 
quân Nam Hán là gì? - Trận địa cọc Bạch Đằng sẽ gây khó khăn 
 cho quân giặc: quân Nam Hán sẽ bị động, 
+ Ngô Quyền đã chuẩn bị kế hoạch cho 
 bất ngờ, không kịp trở tay.
trận thủy chiến chặn giặc như thế nào? 
+ Theo em, trận địa cọc Bạch Đằng sẽ 
gây khó khăn gì cho quân giặc?
- GV yêu cầu HS 
quan sát Lược đồ - Diễn biến trận chiến trên sông Bạch 
19.4, hãy thuật lại Đăng năm 938: 
ngắn gọn diễn biến 
trận chiến trên + Cuối năm 938, đoàn thuyền chiến do 
sông Bạch Đăng Lưu Hoằng Tháo chỉ huy tiến vào cửa 
năm 938. sông Bạch Đằng. Nhân lúc thuỷ triểu lên, 
 Ngô Quyền cho thuyền nhỏ ra khiêu 
 chiến, nhử quân giặc tiến sâu vào cửa 
 sông. 
 + Lưu Hoằng Tháo cho quân đuổi theo, 
 vượt qua bãi cọc ngầm. 
 + Đợi khi thuỷ triều rút, Ngô Quyền hạ 
 lệnh tấn công. 
 + Quân giặc thua và phải rút ra biển, 
 thuyền va vào cọc nhọn. Ta đem thuyền ra 
 đánh, quân giặc hoảng loạn nhảy xuống 
- GV chia HS làm các nhóm, yêu cầu HS sông. Lưu Hoằng Tháo tử trận.
thảo luận và trả lời câu hỏi vào Phiếu học 
tập số 1:
+ Theo em, nét độc đáo trong cách tổ 
chức đánh giặc của Ngô Quyên thể hiện ở 
 - Nét độc đáo trong cách tổ chức đánh giặc 
những điểm nào?
 của Ngô Quyên thể hiện điểm: + Nêu ý nghĩa của chiến thắng Bạch + Ngô Quyền đã phân tích được thế mạnh 
Đằng đối với lịch sử dân tộc? yếu của quân giặc: quân đông, có lợi thế 
 về chiến thuyền; thế yếu của quân Nam 
 Hán lại là tiến quân đến bằng đường biển 
 nhưng không nắm vững địa hình cụ thể, 
 kéo quân từ xa đến mệt mỏi lại mất nội 
 ứng do Kiều Công Tiễn đã bị giết.
 + Chủ động bày trận địa phục kích, biết lợi 
 dụng lợi thế của sông Bạch Đằng để tổ 
 chức thủy chiến.
 -Ý nghĩa của chiến thắng Bạch Đằng đối 
 với lịch sử dân tộc:
 + Đánh bại hoàn toàn ý chí xâm lược của 
 nhà Nam Hán.
 + Thể hiện ý chí quyết tâm đấu tranh 
 chống xâm lược của dân tộc ta.
 + Bảo vệ vững chắc nền độc lập dân tộc 
 và mở ra thời đại độc lập đối với dân tộc 
 ta.
 + Đánh dấu sự trưởng thành của dân tộc 
 và kết thúc hoàn toàn thời kì đấu tranh 
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập giành lại độc lập hàng chục thế kỉ, đưa dân 
 tộc ta bước sang một kỉ nguyên mới.
- GV hướng dẫn, HS đọc sgk và thực hiện 
yêu cầu. 
- GV theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần thiết. 
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và 
thảo luận
- GV gọi HS trả lời câu hỏi. 
- GV gọi HS khác nhận xét, bổ sung.
Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện 
nhiệm vụ học tập - GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức. 
 C. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP
 a. Mục tiêu: Củng cố lại kiến thức đã học thông qua dạng câu hỏi lý thuyết . 
 b. Nội dung: HS sử dụng SHS, kiến thức đã học, GV hướng dẫn (nếu cần thiết) để 
 trả lời câu hỏi.
 c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS.
 d. Tổ chức thực hiện:
 - GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi 1 phần Luyện tập SHS trang 99: Điền sự kiện vào 
 các mốc thời gian trong sơ đồ bên dưới. Tại sao những sự kiện đó lại tạo nên bước 
 ngoặt lịch sử đầu thế kỉ X?
 - HS tiếp nhận nhiệm vụ, đưa 
 ra câu trả lời:
 + Điền sự kiện vào các mốc thời gian trong sơ đồ
 Năm 905, Khúc Thừa Dụ tự xưng Tiết độ sứ.
 Năm 907, Khúc Thừa Dụ mất, con trai là Khúc Hạo lên thay.
 Năm 931, Dương Đình Nghệ tập hợp lực lượng, đem quân ra tấn công thành 
 Tống Bình.
 Năm 938, chiến thắng Bạch Đằng.
 + Những sự kiện này tạo nên bước ngoặc lịch sử đầu thế kỉ X vì nó chấm dứt thời 
 Bắc thuộc, mở ra một thời kì mới trong lịch sử dân tộc ta - thời kì độc lập, tự chủ 
 lâu dài.
 - GV nhận xét, chuẩn kiến thức.
 D. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG
 a. Mục tiêu: Củng cố lại kiến thức đã học thông qua dạng câu hỏi thực hành. b. Nội dung: HS sử dụng SHS, kiến thức đã học, kiến thức và hiểu biết thực tế, 
 GV hướng dẫn (nếu cần thiết) để trả lời câu hỏi.
 c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS.
 d. Tổ chức thực hiện:
 - GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi 2 phần Vận dụng SHS trang 99: Em hãy tra cứu 
 thông tin để biết hiện nay có những con đường, trường học, Làng xã hay di tích 
 lịch sử nào mang tên các vị anh hùng dân tộc trong thời Bắc thuộc ở nơi em đang 
 sinh sống.
 - HS tiếp nhận nhiệm vụ, đưa ra câu trả lời: HS dựa vào từng địa phương nơi mình 
 sinh sống để trả lời câu hỏi. 
 - GV nhận xét, chuẩn kiến thức.
 IV. Kế hoạch đánh giá
 Hình thức đánh giá Phương pháp đánh giá Công cụ đánh giá Ghi chú
Đánh giá thường xuyên - Vấn đáp. - Các loại câu hỏi 
(GV đánh giá HS, vấn đáp.
 - Kiểm tra viết, kiểm tra 
HS đánh giá HS) thực hành. - Phiếu học tập.
 V. Hồ sơ học tập (Đính kèm Phiếu học tập số 1).
 Phiếu học tập số 1
 Trường THCS:....
 Lớp:......
 PHIẾU HỌC TẬP
 Nhóm : 
 Câu hỏi: 
 - Theo em, nét độc đáo trong cách tổ chức đánh giặc của Ngô Quyên thể hiện ở 
 những điểm nào?
 - Nêu ý nghĩa của chiến thắng Bạch Đằng đối với lịch sử dân tộc? Trả lời:
 .
 **************************