Giáo án Lịch sử 6 - Tuần 15 - Năm học 2020-2021 - Trường THCS Nguyễn Minh Nhựt

 Trường THCS Nguyễn Minh nhựt Giáo án lịch sử 6 tuần 15
Ngày soạn: 7/12/2020
Tuần 15,16 - Tiết 15,16 
 CHỦ ĐỀ: NƯỚC ÂU LẠC
I. Mục tiêu : 
1. Kiến thức, kỹ năng, thái độ: 
- Kiến thức:
 + Nhà nước Âu Lạc ra đời như thế nào
 + Cuộc kháng chiến chống xâm lược Tần: Diễn biến, kết quả.
 + Thành Cổ Loa là trung tâm chính trị, kinh tế, quân sự của nước Âu Lạc.
 + Thành Cổ Loa là công trình quân sự độc đáo, thể hiện được tài năng quân sự 
của ông cha ta.
 + Do mất cảnh giác nhà nước Âu Lạc rơi vào tay Triệu Đà.
- Kỹ năng:
 Có kỹ năng trình bày và lí giải các sự kiện lịch sử KH rõ ràng, chuẩn xác và xác 
định được phương pháp học tập tốt, có thể trả lời các câu hỏi cuối bài, đó là những 
kiến thức cơ bản nhất của bài.
- Thái độ: 
 Bồi dưỡng cho HS ý thức về tính chính xác và sự ham thích trong học tập bộ môn.
2. Năng lực, phẩm chất cần hình thành và phát triển cho học sinh:
 - Năng lực : Tự học , giải quyết vấn đề , tư duy , hợp tác, giao tiếp ...
 + Năng lực tái hiện sự kiện lịch sử, nhận xét, đánh giá, rút ra bài học lịch sử 
từ sự kiện, hiện tượng lịch sử.
 - Phẩm chất : Yêu quê hương ,đất nước , sống có trách nhiệm...
II. Chuẩn bị: 
- Giáo viên : SGK, tranh ảnh , bản đồ treo tường.
- HSinh : Đọc trước bài .
III. Tổ chức các hoạt động dạy học :
1. Ổn định lớp; ( 1’ ) Kiểm tra sĩ số, vệ sinh
2. Kiểm tra bài cũ: 5’
Nêu những nét chính trong đời sống vật chất của cư dân Văn Lang.
Đáp án: - Ở: ở nhà sàn mái cong hình thuyền. - Ăn : ăn cơm nếp, tẻ, rau cà, cá, thịt- 
Mặc: + Nam : đóng khố mình trần, đi chân đất.+ Nữ : mặc váy, áo xẻ giữa, có yếm 
che ngực. - Đi lại: chủ yếu bằng thuyền là.
3. Bài mới. 
- HĐ1.Hoạt động tìm hiểu thực tiễn:
* Tổ chức khởi động :
 - Gv giới thiệu bài.... Nhà nước Văn Lang thế kỷ III TCN, ND không còn C/S 
yên bình như trước. Vua Hùng thứ 18 không chú ý đến xây dựng và bảo vệ tổ quốc. 
Ở phương Bắc nhà Tần mở rộng bờ cõi xuống phía Nam, -> nhà nước mới ra đời ntn
- HĐ2. Hoạt động hình thành kiến thức mới :
 Hoạt động của giáo Sản phẩm hoạt động Kết luận của giáo viên
 viên và học sinh của học sinh
 Kiến thức 1: 8’ Tìm 1. Nhà nước Âu Lạc:
 Trường THCS Nguyễn Minh nhựt Giáo án lịch sử 6 tuần 15
 hiểu về nhà nước Âu 
 Lạc? - Năm 207 TCN Thục Phán 
 Trong cuộc kháng buộc vua Hùng nhường 
 chiến chống quân Tần, ngôi
 ai là người có công lớn - Sáp nhập hai vùng đất của 
 nhất ?
 -Thục Phán. người Tây Âu và Lạc Việt 
 Sau khi đánh tan quân thành nước Âu Lạc.
 Tần. Thục Phán đã làm - Thục Phán tự xưng là An 
 gì? (HS Yếu) - Năm 207 TrCN đã buộc Dương Vương, đóng đô ở 
 - GV giải thích: việc vua Hùng nhường ngôi Phong Khê (Cổ Loa, Đông 
 Vua Hùng nhường ngôi cho mình. Anh, Hà Nội) 
 cho Thục Phán là điều - Xây dựng bộ máy. (giống 
 tất yếu ? như thời Hùng Vương). Tuy 
 Sau khi lên làm vua, nhiên quyền hành Nhà nước 
 Thục Phán đã làm gì ? cao hơn trước, vua có quyền 
 họn trước.
 - Hợp nhất Tây Âu và 
 Lạc Việt, lập ra nước Âu 
 Hoàn cảnh ra đời của Lạc.
 nước Âu Lạc ? -Thục Phán lên ngôi xưng 
 An Dương Vương là An Dương Vương.
 chọn nơi lập kinh đô ở - Sau khi đánh thắng 
 đâu ? quân Tần.
 Tại sao lại chọn - Chọn Phong Khê làm 
 Phong Khê để đóng đô nơi đóng đô (Cổ Loa, 
 ? Đông Anh, Hà Nội)
 - Là trung tâm lớn của đất 
 nước, dân cư đông đúc, 
 Tổ chức của nhà gần các con sông lớn, 
 nước Âu Lạc như thế thuận lợi cho việc đi lại 
 nào ? Nhận xét về bô 
 máy nhà nước này ? - Giống như bộ máy nhà 
 (HS Khá- Giỏi) nước Văn Lang nhưng 
 - GV: giải thích sơ đồ quyền hành của nhà nước 
 bộ máy nhà nước Âu cao hơn và chặt chẽ hơn.
 Lạc.
 Kiến thức 2:10’ Tìm 2.Cuộc kháng chiến chống 
 hiểu cuộc kháng chiến quân xâm lược của nhân 
 chống quân xâm lược dân Âu Lạc.
 - Vua vui chơi, ăn uống, 
 Tần diễn ra như thế 
 lụt lội xảy ra liên tiếp, đời a. Chống quân Tần:
 nào?
 sống nhân dân khó khăn. - Năm 218 TCN quân Tần 
 Tình hình nước Văn 
 - Bộ lạc Tây Âu – Lạc đánh xuống phương Nam 
 lang cuối thế kỷ III 
 Việt cùng kháng chiến. để mở rộng bờ cõi.
 TCN như thế nào? - Năm 214 TCN quân Tần 
 Khi quân Tần xâm lược 
 Trường THCS Nguyễn Minh nhựt Giáo án lịch sử 6 tuần 15
 người Lạc Việt đã làm - Trốn vào rừng kháng kéo đến vùng Bắc Văn 
 gì? (HS Yếu) chiến, ban ngày ở yên, Lang.
 THMT: Người Việt đêm tiến ra đánh, bầu - Cuộc kháng chiến bùng nổ 
 làm gì để kháng chiến người tuấn kiệt ra làm , thủ lĩnh Tây Âu bị giết .
 chống Tần?(Dựa vào chủ tướng đó là Thục - Người Việt kiên cường 
 đk thiên nhiên để Phán chiến đấu. Tôn Thục Phán 
 chống quân xâm - 6 năm sau đánh thắng lên làm tướng.
 lược). quân Tần, giết được Hiệu Ngày trong rừng đêm ra 
 Kết quả cuộc chiến uý Đồ Thư, quân Tần bãi chiến đấu 
 binh.
 đấu như thế nào ? - Năm 214 người Việt đại 
 Nguyên nhân thắng lợi - Lãnh đạo tài tình của phá quân Tần, giết được 
 ? Thục Phán Hiệu uý Đồ Thư kháng. 
 Em có suy nghĩ gì về - Chiến đấu kiên cường chiến thắng lợi
 tinh thần chiến đấu 2 Tinh thần đoàn kết, mưu b. Thành Cổ Loa và lực 
 bộ lạc Tây Âu - Lạc trí -> thắng lợi lượng quốc phòng.
 Việt? (HS Khá- Giỏi) - Làm vua, xưng vương. - Sau khi lên ngôi, An 
 Kiến thức: Thành Cổ - Đặt tên nước, chọn nơi Dương vương cho xây 
 Loa và lực lượng quốc xây dựng kinh đô. thành (thành Cổ Loa).
 phòng. - Xây dựng ở Phong Khê 
 Sau khi đánh tan quân Cổ Loa thành.
 Tần, Thục Phán đã làm 
 gì ? - Thành rộng hơn nghìn 
 An Dương Vương đã trượng như hình trôn ốc. - Thành có 3 vòng khép kín, 
 xây dựng kinh đô ở đâu tổng chiều dài chu vi 
 ? ( HSYếu) 16.000m, chiều cao thành 
 An Dương Vương và - Có 3 vòng khép kín, chu 5m–>10m, mặt thành rộng 
 nhân dân ta đã xây vi 16.000m, chiều cao từ trung bình 10m, chân thành 
 dựng thành Cổ Loa như 5 -10m, chân thành rộng rộng 10-> 20m.
 thế nào ? từ 10-20m, có hào bao - Các thành đều có hào 
 Thành Cổ Loa kiên cố quanh rộng từ 10-30m, nước rộng từ 10->30m bao 
 và lợi hại như thế nào ? các hào thông nhau với quanh, các hào thông với 
 Theo truyền thuyết Nỏ một đầm lớn. nhau, vừa nối với đầm Cả 
 thần, thành Cổ Loa - Xây rồi lại đổ nhiều lần, vừa nối với sông Hoàng.
 được xây dựng trong sau khi có thần Kim quy - Bên trong nội thành là nơi 
 thời gian bao nhiêu (rùa vàng) giúp sức, vua ở , làm việc của An Dương 
 năm? (18 năm) mới xây xong. Vương và các Lạc hầu , Lạc 
 - Là một công trình sáng tướng .
 Quá trình xây dựng tạo to lớn của nhân dân - Thành Cổ Loa là một công 
 diễn ra như thế nào ? Au Lạc, một di vật hiếm trình độc đáo sáng tao của 
 hoi của tổ tiên đã tồn tại người Âu Lạc.
 hơn hai nghìn năm còn để - Cổ Loa là một quân thành.
 Em có nhận xét gì về lại ngày nay.
 việc xây dựng công - Có một lực lượng quân 
 trình thành Cổ Loa đội lớn, gồm bộ binh và 
 vào thế kỷ III – II thuỷ binh, được trang bị 
 vũ khí bằng đồng.
 Trường THCS Nguyễn Minh nhựt Giáo án lịch sử 6 tuần 15
 TrCN ở nước Au Lạc ? - Giống nhau: tổ chức bộ 
 máy nhà nước
 Vì sao người ta gọi - Khác nhau: c. Nhà nước Âu Lạc sụp 
 thành Cổ Loa là một + Văn Lang: Kinh đô ở đổ.
 quân thành ? ( HS vùng trung du (Bạch Hạc, - Năm 207 TCN nhà Tần 
 Khá- giỏi) Phú Thọ) suy yếu, Triệu Đà thành lập 
 Hãy nêu những điểm + Âu Lạc: kinh đô ở nước Nam Việt.
 giống nhau, khác đồng bằng (Cổ Loa, Hà 
 nhau của nhà nước Nội) - Khoảng năm 181- 180 
 Văn Lang và Âu Lạc ? TCN Triệu Đà đem quân 
 -Gv phân tích thêm: Âu đánh xuống Âu Lạc.
 Lạc có thành Cổ Loa 
 vừa là kinh đô, tring 
 tâm chính trị, kinh tế, - Có hình xoáy trôn ốc - Nhân dân Âu Lạc với vũ 
 vừa là công trình quân khí tốt tinh thần chiến đấu 
 sự bảo vệ an ninh quốc dũng cảm đánh bại cuộc tấn 
 gia. Vua có quyền lực công của Triệu Đà giữ vững 
 hơn. nền độc lập .
 GV giảng theo SGK.
 Vì sao gọi là loa 
 thành ? 
 GV: Cổ Loa có tên gọi - Đây là công trình lao 
 là chạ chủ và khả lũ động quy mô nhất của Âu 
 (theo An Nam chí lược Lạc, cách đây hơn 2000 
 của Lê Chắc chép thế năm, thể hiện tài, sáng 
 kỷ XIV).Đến thế kỷ tạo, kỹ thuật xây thành 
 XV mới xuất hiện Loa của nhân dân ta - Năm 179 TCN Triệu Đà 
 thành và Cổ Loa. đánh Âu Lạc, An DVương 
 Em có nhận xét gì về chủ quan không đề phòng 
 việc xây dựng công mắc mưu Triệu Đà lại mất 
 trình thành Cổ Loa tướng giỏi nên bị thất bại 
 vào thế kỷ III->II TCN nhanh chống để Âu Lạc rơi 
 ở Âu Lạc. vào tay nhà Triệu .
 Nguyên nhân thất bại : Do 
 - GV hướng dẫn HS chủ quan , thiếu cảnh giác , 
 quan sát thành Cổ Loa nội bộ mất đoàn kết .
 và mô tả theo SGK từ “ 
 Thành có 3 vòng .10 
 – 20 m ”. 
 GV mô tả thêm, cụ thể 
 3 vòng trên sơ đồ.
 + Vòng thành nội: Hình 
 chữ nhật, chu vi 
 1650m, cao 5m, mặt 
 thành rộng 6->12m, chỉ 
 có 1 cửa mở về hướng 
 Trường THCS Nguyễn Minh nhựt Giáo án lịch sử 6 tuần 15
 Nam phía TB giữa 2 
 vòng trong và ngoài có 
 gò Đông Bắn, Đồng 
 Chuông, Đồng Giáo,
 + Vòng thành trung: Là 
 1 vòng thành khép kín, 
 có chu vi khoảng 
 6500m cách thành nội 
 ko đều và ko có hình 
 dáng cân xứng, phía 
 Nam và Đông gần 
 nhau, phía Bắc và Tây 
 cách xa nhau.Thành có 
 5 cửa ..
 + Thành ngoại: Là 1 
 vòng khép kín, ko có 
 hình dáng rõ rệt chu vi 
 khoảng 8m, cao 8m, 
 chân thành rộng 
 khoảng 12-> Lực lượng quân đội lớn, 
 20m, thành ngoại có bộ binh, thuỷ binh được 
 thêm 3 cửa Bắc, Đông, trang bị vũ khí băng 
 và Tây Nam... đồng, giáo, rìu, nỏ.
 =>Các thành đều có Phía Nam thành – cầu 
 hào bao quanh Vực, phát hiện mũi tên 
 Nơi ở và làm việc của đồng, đầm Cả là nơi tập 
 An Dương Vương và trung thuyền chiến, vừa 
 các lạc hầu, lạc tướng luyện tập vừa sẵn sàng 
 ở vòng thành nào ? ( chiến đấu.
 HSYếu)
 Tại sao nói Cổ Loa là 
 một quân thành.
 Căn cứ vào đâu ta kết 
 luận Cổ Loa là một 
 thành quân sự.
 GVKL: Thành Cổ Loa 
 là công trình đồ sộ, - Năm 207TrCN, nhân 
 vững chắc, vừa là kinh lúc nhà Tần suy yếu, 
 đô, vừa công trình bảo Triệu Đà chiếm 3 quận 
 vệ quốc gia, hiện nay lập thành nước Nam Việt.
 Trường THCS Nguyễn Minh nhựt Giáo án lịch sử 6 tuần 15
 vẫn còn dấu tích ( đọc - Đem quân xâm lược 
 câu ca dao). Cổ Loa là nước Âu Lạc.
 biểu tượng của nền văn 
 minh Việt Cổ rất đáng - Âu Lạc có vũ khí tốt 
 tự hào. cùng với tinh thần dũng 
 Kiến thức: Nhà nước cảm của nhân dân.
 Âu Lạc sụp đổ. - Xin hoà, dùng mưu kế 
 Trong thời gian An để chia rẽ nước ta .
 Dương Vương xây 
 dựng đất nước, ở Trung - Nhiều tướng giỏi như : 
 Quốc có gì đáng lưu ý Cao Lỗ, Nồi Hầu phải bỏ 
 ? về quê. Âu Lạc rơi vào 
 Sau khi thành lập nước tay giặc .
 Nam Việt, Triệu Đà đã 
 có âm mưu gì đối với 
 nước Au Lạc ?
 Tại sao Triệu Đà 
 nhiều lần đem quân 
 đánh Âu Lạc nhưng 
 đều thất bại ? ( HS 
 Khá- giỏi)
 Sau thất bại nhiều lần, 
 Triệu Đà dùng mưu kế 
 gì ?
 Việc chia rẽ nội bộ của 
 Triệu Đà có thực hiện 
 được không ? Kết quả 
 ra sao?
 - GV trình bày trận 
 đánh trên lược đồ: 
 Quân của Triệu Đà kéo 
 vào nước ta theo đường 
 sông Thương, tiến 
 xuống vùng Tiên Du ( 
 Tiên Sơn- Bắc Ninh) và 
 vùng núi Vũ Ninh
 (Quế Võ- Bắc Ninh), 
 quân dân Âu Lạc từ Cổ 
 Loa kéo lên chặn đánh 
 giặc ở Tiên Du, Vũ 
 Ninh. Tại đây quân ta 
 với “nỏ thần” ( nỏ của 
 tướng Cao Lỗ chế tạo), 
 đã chặn đánh giặc rất 
 ác liệt, quân của Triệu 
 Đà không thể tiến sâu 
 Trường THCS Nguyễn Minh nhựt Giáo án lịch sử 6 tuần 15
 đành giảng hoà rút lui.
 =>Nhưng với ý đồ xâm 
 lược Âu Lạc,Triệu Đà 
 ngấm ngầm tập hợp 
 thêm lực lượng bí 
 mật tiến hành kế li 
 gián, dò xét phá vỡ lực 
 lượng của ADV. - Thiếu phòng thủ, do chủ 
 Các em đã học truyện “ quan, quá tự tin vào lực 
 Mị Châu-Trọng thuỷ”, lượng của mình nên đã 
 câu chuyện đó nói lên mắc mưu kẻ thù, nội bộ 
 điều gì. không còn đoàn kết 
 GV: Sau khi tìm kế li chống giặc đây là bài 
 gián, Triệu Đà đem học chống ngoại xâm của 
 quân vào Âu Lạc, ADV lịch sử dân tộc.
 chủ quan “ Ko sợ nỏ - Không thắng thì dùng 
 thần của ta à” ADV mưu kế để chia rẽ nội bộ, 
 ko giữ nổi thành bỏ tìm hiểu sức mạnh của 
 chạy về phía Nam đến Âu Lạc.
 Diễn Châu- N.An chết - Phải cảnh giác trước kẻ 
 ở đây (179 TCN). Từ thù, tin tưởng vào trung 
 đó Âu Lạc rơi vào tay thần, dựa vào dân để 
 Triệu Đà. đánh giặc.
 Tại sao An Dương 
 Vương thất bại nhanh 
 chóng ?
 Theo em, truyện Trọng 
 Thuỷ- Mỵ Châu nói lên 
 điều gì ?
 Thất bại của An 
 Dương Vương đã để lại 
 cho đời sau bài học gì ?
 - GV: nhận xét về An 
 Dương Vương:
 + Có công dựng nước.
 + Có tội do mất cảnh 
 giác.
HĐ3. Hoạt động luyện tập : 2’
 Cuộc kháng chiến chống quân xâm lược Tần của nhân dân Tây Âu và Lạc Việt 
diễn ra như thế nào?
 Nước Âu Lạc được ra đời trong hoàn cảnh nào?
- HĐ4. Hoạt động vËn dông, mở rộng : 3’
Em có suy nghĩ gì về việc Thục Phán lên thay Hùng Vương vào thời điểm dẹp xong 
quân Tần sang xâm lược ?
 Trường THCS Nguyễn Minh nhựt Giáo án lịch sử 6 tuần 15
4. Hướng dẫn về nhà và hoạt động nối tiếp : 2’
Tìm đọc thêm tư liệu lịch sử thời kì này
- Học kĩ nội dung bài 
- Chuẩn bị: bài: Ôn tập CHƯƠNG I VÀ II.
IV. Đánh giá bài học: 3’
Cuộc kháng chiến chống quân xâm lược diễn ra như thế nào? (HS Khá- Giỏi)
Hoàn cảnh ra đời của nước Âu Lạc ?
Thành Cổ Loavaf lực lượng quốc phòng.
Nhà nước Âu Lạc sụp đổ trong hoàn cảnh nào?
V . Rút kinh nghiệm : 
......................................................................................................................
......................................................................................................................
......................................................................................................................
...............................................................................................................
 Ký duyệt tuần 15,16, ngày 9/12/2020
 Tổ phó
 - ND :
 - PP :
 Đinh Thu Trang